14 fevral sevgililər günü — Müqəddəs Valentin kim olub?

14 fevral sevgililər günü
09:00
14.02.2018
14940
Maraqlı
A
Hə, bu gün 14 fevral sevgililər günüdür. Dünən və bu gün gül dükanları, hədiyyə və qır-qızıl, bər-bəzək əşyaları satan dükanlar sözün əsl mənasında bayram edirlər. Çünki əslində bu onların “bayramı”dır. İki gün ərzində 3-4 aylıq alver etmək sizə asan gəlir? Şəhər küçələrində qoltuğunda “mişka”sı, əlində hədiyyə paketi, gül buketi ora-bura qaçışan minlərlə, on minlərlə oğlan və qızları görmək adi hala çevrilib.

Sosial şəbəkələrdə isə bu bayramı qeyd edib-etməmək barədə fikir ayrılıqları var. 13 fevraldan başlayaraq iki qarşı cəbhə virtual döyüşə başlayır. Valentin gününü müdafiə edib qeyd edilməsinin tərəfdarı olanlarla əks fikirdə olanlar həm statuslarda, həm də rəylərdə müxtəlif arqument, fakt gətirirlər. Bizim fikrimiz bu bayramı qeyd edin və ya etməyin demək deyil. Biz sadəcə bu bayramın tarixçəsinə nəzər saldıq.

Topladıqlarımızı, araşdırdıqlarımızı "Ölkə.Az" oxucuları ilə bölüşürük.

Müqəddəs Valentin haqqında əfsanə və miflər

Katolik kilsəsi Valentin adlı  üç müqəddəs şəhidini ehtiramla yad edir. Amma onların həyatı barədə dəqiq məlumat demək olar ki, yoxdur. Məlum olan odur ki, Romalı Valentin keşiş olub və eramızın III əsrində xristianların təqibi zamanı şəhid olub. Digər Valentin İteramna yepiskopu (İtaliya, müasir Terni şəhəri) olub. 270-ci ilin 14 fevral tarixində dini inancına görə edam edilib və Roma yaxınlığında dəfn edilib. Həm katoliklər, həm də provaslavlar üçün müqəddəs sayılır. Üçüncü Valentinin Karfagendə həlak olduğundan başqa heç bir məlumat yoxdur.

XI-XV əsrlərdə bir az ətraflı məlumatlar ortaya çıxmağa başladı. Əvvəlcə bu məlumatlarda romantik abu-hava yoxdur. Çox güman ki, əfsanələrdə söhbət başqa müqəddəs və ya Valentin adı ilə fəaliyyət göstərən müxtəlif şəxslərdən gedir.

Qızıl əfsanə

Əfsanəyə görə, Roma İmperatoru II Klavdiy ordusuna kifayət qədər döyüşçü cəlb edə bilmirdi. İmperator başa düşdü ki, arvadlar ərlərini müharibəyə buraxmırlar. Bu səbəbdən də cavan kişilərə evlənməyi qadağan etdi.

Müqəddəs Valentin xristianlığın təbliğatçısı və vaizi idi. O, təkcə xəstələr üçün dua etmir, eyni zamanda da, Klavdiyin qadağasına baxmayaraq sevgililəri gizli surətdə evləndirirdi. Bir dəfə həbsxana gözətçisi kömək üçün ona müraciət etdi. O, Valentindən qızı Yuliyanın kor gözlərinə əlac etməyi xahiş etdi. Keşiş qıza məlhəm yazdı və bir müddət sonra gəlməyi tapşırdı.

Amma gizli evlənmələr barədə söz-söhbət imperatora qədər çatmışdı və Valentin həbsə atıldı. Tezliklə edam olunacağını bilən Valentin kor Yuliyaya məktub yazdı və ona sevgisini etiraf etdi. Valentin məktubu qızın atasına verdi.

Valentin 14 fevral günü edam edildi. Yuliya məktubu açanda, onun içində zəfəran və “Sənin Valentinin” imzasını tapdı. Qız zəfəranı əlinə götürdü və möcüzə nəticəsində gözləri açıldı.

Xristian şəhidi olduğu və inamına görə edam edildiyi üçün İnteramnalı Valentin də Katolik Kilsəsi tərəfindən müqəddəs elan edildi. 496-cı ildə isə Roma Papası Gelasius 14 fevralı Müqəddəs Valentin günü elan etdi.

Bu versiyanı uydurma saymaq mümkündür. Çünki Valentinin yaşadığı dövrdə, yəni III əsrdə nikaha girərkən kilsədə xeyir-dua almaq adəti hələ mövcud deyildi. Bundan başqa, bütpərəst Romada xristian dini qəbul edilmirdi. İmperator Klavdiy isə belə bir adətə çətin ki, əhəmiyyət verə bilərdi.

Bütpərəstliyə aid kökləri

Digər versiyaya görə, Müqəddəs Valentin günü Kilsəyə bütpərəstlik bayramını sıxışdırıb aradan çıxarmaq üçün lazım idi. Romalıların inancına görə, şəhərin təməlini qoyan Romul və Remi dişi canavar öz südü ilə böyüdüb. Bu heyvanın şərəfinə “luperkaliya” bayramı (lupus-canavar deməkdir) qeyd edilirdi. Bu bayramda canavar üçün keçi və it qurban kəsilirdi. Qurban kəsilmiş heyvanların içalatını çıxarır və dərilərindən nazik kəmər düzəldirdilər. İki çılpaq gənc kəməri də götürərək qaçmağa başlayırdılar. Onlar küçədə qarşılarına çıxan hərkəsi kəmərlə vururdular. Qadınlar və qızlar bədənlərinin müxtəlif nayihələrini qəsdən zərbə altına qoyurdular. Çünki inanca görə, bu kəmərlə vurulan qadın asanlıqla uşaq dünyaya gətirə bilərdi və bu zərbə hamilə qalmağa kömək edirdi.

Müqəddəs kəməri “februa” adlandırırdılar. Bu sözdən isə fevral ayının adı yaranıb. Bu ayın ortalarında luperkaliya bayramı qeyd edilirdi.
Müqəddəs Valentin günü XIX əsrdə Böyük Britaniyada populyarlıq qazandı. ABŞ-da bu bayram sonradan qeyd edilməyə başladı. Bu gün gənclər tanış qızların adı yazılan kasadan adları çıxarmalı idilər. Yaranan cütlüklər il ərzində “Valentin” sayılırdılar və bir-birinə hörmətlə yanaşır, görüşürdülər.

XIX əsrin ortalarında iş adamları bu bayrama maraq göstərməyə başladılar. Artıq 14 fevral tarixində sevgililər romantik görüşə çıxır, açıqcalar, oyuncaqlar, parfüm, gül buketi və s. hədiyyələr almağa başladılar.

Müxtəlif ölkələrdə Müqəddəs Valentin Günü müxtəlif adətlərlə qeyd edilir. Məsələn, Yaponiyada şokolad hədiyyə etmək adəti var. Bu gün yapon qız utanmadan sevgisini etiraf edə bilər.

İngiltərədə 14 fevral günü qızlar fala baxdırırdılar. 

XIX əsrdə Amerikada gəlinlərə o dövr üçün çox bahalı şirniyyat sayılan marsipan hədiyyə edirdilər.

Fransızlar sevgililərinə bəzək-düzək və zinət əşyaları hədiyyə edirlər.

Valentin homoseksual olub?

Başqa bir versiyaya görə, Roma İmperatoru II Klavdiy fərman imzalayır. Fərmana əsasən, hərbi xidmətə yararlı şəxslər öz aralarında (eynicinsli nikah) evlənə bilməzdilər. Bu, ordunun hərbi ruhuna pis təsir göstərirdi. Valentin adlı keşiş imperatorun fərmanına qarşı çıxaraq döyüşçü homoseksualları evləndirirdi. Bu səbəbdən edam edildi. Ölümündən sonra isə katolik kilsəsi tərəfindən müqəddəs elan edildi. 

Amerikalı homoseksuallar bu bayramı fəal surətdə 70-ci illərdə qeyd etməyə başladılar. Amerikalı homoseksuallar məhz 14 fevral günü rəsmi olaraq eynicinsli nikahlar bağlamağa başladılar...

Hikmət Həsənov
Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
3

Dostlar və ya tanışların yaşamınıza müdaxiləsinə imkan verməyin — Günün qoroskopu

Dostlar və ya tanışların yaşamınıza müdaxiləsinə imkan verməyin
01:04
Bu gün
2243
Maraqlı
A
"Ölkə.Az" milli.az-a iustinadla günün ulduz falını təqdim edir:

Qoç - peşəkar fəaliyyət müstəvisində aktiv hərəkətlər üçün əlverişli zamandır. Fiziki əməkdə fayda var. Uzaq yola çıxmaq olar. Mövqelərini müdafiə edəndə, maraqlarınızı qoruyanda ifrata varmayın.

Enerjinizdən effektiv istifadə edin.

Günün ikinci yarısında narazılıq və aqressiya hissləri sizə hakim olmasın.

Şəxsi münasibətlərdə nizam var. Dostlar və ya tanışların yaşamınıza sərt müdaxiləsinə imkan verməyin. İntriqalar hazırlayan adamı aşkarlayanda emosional davranmayın.

Buğa - fikirləriniz və niyyətləriniz pis olmaya bilmir. Amma inadkar, aqressiv olsanız və üstəlik, yaxın ətrafınızdakı insanlara nəzarət etməyə çalışsanız, belə davranış mübahisələrə, hətta toqquşmalara səbəb olacaq.

Bilavasitə öhdənizdəki işlərlə məşğul olun. Başqalarına necə yaşamağın gərəkdiyini öyrətməyin.

Günün ikinci yarısında bütün işlərlə bağlı təkbaşına qərar vermək istəyiniz ailə üzvləri ilə münasibətləri korlaya bilər. Yaxınlarınızın səvləri barədə ucadan danışmayın, bu məsələləri geniş müzakirə obyektinə çevirməyin.

Mənasız və yersiz iradlar ünsiyyəti korlayacaq.

Əkizlər - aktiv fəaliyyət üçün əla gündür. Çətin məsələləri həll etmək, mürəkkəb texniki problemləri çözmək gərəkdir. Enerji potensialınızın səviyyəsi yüksəkdir. Fəaliyyətinizi faydalı, gərəkli məcraya yönəltsəniz, yaxşı nəticələr əldə edəcəksiniz.

Günün ikinci yarısında texnika, proqramlaşdırma və ya kommunikasiyalar sahələrində irəliləyişlərə can atın.

Yumor hissi ailədəki bəzi problemləri yumşaltmağa və çözməyə imkan verəcək. Yaxınlarınız belə davranışı dəyərləndirəcəklər. Sevdiyiniz insan üçün kiçik bayram hazırlayın.

Xərçəng - riskli addımlar atmaqdan çəkinməyin, çoxdan bəri planlaşdırdığınız addımı atın. Qərarınız ilk baxışdan təhlükəli təsir bağışlasa da, nəticə sizi sevindirə bilər. Yaxın ətrafınzdakı insanlara nəzarət istəklərindən əl çəkin.

Günün ikinci yarısında baş verən hadisələrə obyektiv nəzər salın. Əhvalınızın dəyişməsi bəzi işlərin ertələnməsinə səbəb olacaq. Axşam saatlarında sevdiyiniz insanla ünsiyyət sizi nevrozdan və depressiyadan qurtara bilər.

Şir - bəzi hadisələr ətrafınızdakı insanlarla münasibətlərə təsir edə bilər. Bilik və bacarıqlarınızı nümayiş etdirin. Mədəniyyətsiz, qaba insanlardan uzaq durun. Situasiya əlverişsiz olarsa, amiranəlik eşqinə düşməyin.

Günün ikinci yarısında bələd olmadığınız insanlara irad bildirməyin. Şəxsi münasibətlərdəki bəzi nüanslar təşviş yarada bilər. Qısqanclıq etməyin, fərdiyyətçiliyə qapılmayın.

Qız - səbrli, təmkinli olmağa çalışın. Yaxşı tanımadığınız insanlara izafi önəm verməyin. Soyuqqanlı və məntiqli davranmasanız, dəyər verdiyiniz insanların xətrinə dəyə bilərsiniz. Münaqişəyə səbəb olmayın. Emosional fon stabil deyil. Ziddiyyətli açıqlamalar səbr kasanızı daşdırmasın.

Günün ikinci yarısında dəvət aldığınız tədbirə yollanmayın. Adamların gur olduğu yerdə özünüzü yaxşı hiss etməyəcək, nevroz vəziyyətdə olacaqsınız. İrimiqyaslı anlaşmalar və müqavilələr zamanı deyil.
 

Tərəzi - gərgin və ziddiyyətli, ağır gündür. Problemlərin miqyasını həddən artıq artırmayın. Kiçik qələbələri görməyi bacarın. Ən kiçik səhvin fəsadları aradan qaldırılmasa, situasiya ağırlaşacaq. Yaxın ətrafınızdakı insanların məsləhətlərinə çox önəm verməyin.

Günün ikinci yarısında qohumlarınızın dəstəyinə ehtiyacı var. İşdə və ailədə münaqişələr yarana bilər. Fəaliyyət müstəvisindəki problemləri vaxtında həll etməyə can atın. Əks təqdirdə, çətinliklər xroniki forma ala bilər. Güzəştə getməyi unutmayın.

Əqrəb - İfrat mülayimlik, kompromisslərə ifrat meyllilik pis nəticə verə bilər. Bununla yanaşı, yaxın ətrafınızdakı insanlarla səmimi olsanız, münasibətləri qoruya bilərsiniz. Yaxşı məziyyətlərinizi nümayiş etdirin. Yaşlı qohumların məsləhətlərinə qulaq asın.

Günün ikinci yarısında qarşınıza çıxan və sizə maneələr yaratmağa can atan adama rəhm etməyin. Aktiv olun, süst davranmayın. Bununla belə, ehtiyatı da əldən verməyin. Bütün vasitələri işə salaraq məqsədə mümkün qədər tez çatmaq ideyasını unudun.

Oxatan - yaxın ətrafınızdakı insanların yardımlarından boyun qaçırmayın. Onlar sizə dəstək verməyə çalışırlar. Yaradıcı fəaliyyətlə məşğulsunuzsa, işlərinizdə ciddi irəliləyişlər olacaq. Yeni tərəfdaş və ya dost qazana bilərsiniz.

Günün iikinci yarısında sürprizlər olacaq. Enerji potensialınızın səviyyəsininin aşağı düşməsi səbəbindən iştahınız artacaq. Tamahınıza məğlub olmayın. Axşam saatlarında dostlarla görüşmək olar.

Oğlaq - mümkün qədər ehtiyatlı olun. Sərvaxt davranın, illüziyalara qapılmayın. Qərarlarınız düşünülüb-daşınılmış, məntiqi olmalıdır. Hisslər burulğanına düşsəniz, ağır fəsadlı səhvlər istisna deyil.

Günün ikinci yarısında rəqiblə qarşıdurmanızın nəticəsi seçiminizdən asılıdır. Yaxınlarınızla təmaslarda çətinliklər yarana bilər. Ötənlərdə pərdələnmiş sirr faş olacaq və bu, ünsiyyətə təsir edəcək.

Dolça - görülən işlərin miqyası və nəticəsindən asılı olmayaraq natamamlıq, narazılıq hissləri yarana bilər. Həddən artıq enerji, habelə ağır zəhmət tələb edən işə başlamayın. Rutin işlərlə məşğul olun, yaşamın yeknəsək ritminə kobud müdaxilə etməyin.

Günün ikinci yarısında texnika almağa dəyməz. Qəti qərar qəbul etməyə güc tapın, başqalarından asılı qalmayın. Müqavimətin daha az, sədlərin daha seyrək olduğu istiqaməti seçin.

Balıqlar - hər şeyi və həmişə nəzarətdə saxlamaq mümkün deyil. Bəzi işləri vaxtında görmək üçün etibar etdiyiniz adamla çalışın. Situasiya təbii axarında inkişaf etsin.

Siz isə daha önəmli məsələlərin həllinə can atın.

Dəyər verdiyiniz insanla günün ikinci yarısında qayğıkeş, səmimi olun. Axşam saatları romantik təmaslar üçün əlverişlidir.

Vəziyyətə təsir etmək olar.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

İmmuniteti gücləndirir, xərçəng riskini azaldır — NARİNGİNİN BİLİNMƏYƏN FAYDALARI

İmmuniteti gücləndirir, xərçəng riskini azaldır
17:43
14.12.2018
16348
Maraqlı
A
Qış aylarının vaz keçilməz meyvələrindən biri də naringidiri.

“Ölkə.Az” xəbər verir ki, tərkibində C, A, B vitaminləri, kalsium, lif, potasium, dəmir və fosfor olan naringi sağlamlıq mənbəyidir. İmmunitet sistemini gücləndirməkdən tutmuş, xərçəng riskini azaltmağa qədər bir çox faydası var. Oxucularımıza naringinin bilinməyən faydalarını təqdim edirik.

İmmunitet sistemini gücləndirir

Naringinin tərkibindəki C vitamini və flavonoidlər immunitet sistemini gücləndirir.


Yeni hüceyrələr yaradır

Naringinin tərkibi B vitamini ilə zəngindir. Bu maddə orqanizmdə DNA və RNA yranmasında iştirak edir və yeni hüceyrələrin yaranmasını dəstəkləyir.


Xərçəngə qarşı

Naringinin tərkibindəki folat xərçəngə səbəb olan DNA dəyişikliklərinin qarşısını alır. Ağ ciyər, döş, qida borusu və mədə xərçəngi kimi xərçəng növlərinin inkişafının qarşısını alır.

İştah

Naringinin tərkibindəki pektin maddəsi uzun müddət toxluq hissi yaradır. Aparılan araşdırmalara əsasən, naringi kökəlmə problemi olan insanlarda iştah nəzarətinə kömək edir və kalori qəbul etməyin qarşısını alır.


Yüksək qan təzyiqinin qarşısını alır
Naringinin tərkibindəki potasium yüksək qan təzyiqinin qarşısını alır, infark riskini azaldır. Bundan başqa flavonoidlər xolesterolun azalmasına təsir edir.


Sümük əriməsinə qarşı
Potasium həm də sümük sağlamlığı üçün vacib bir mineraldır. A vitamini və potasium sağlam sümük inkişafını dəstəkləyir və sümük əriməsinin qarşısını alır.


Yaraları sürətlə sağaldır
Naringinin tərkibində olan C vitamini orqanizmdə kollagen sintezi üçün önəmlidir. Kollagen yaraların tez sağalmasını təmin edir.


Dəmir sovrulmasını artırır

C vitamini eyni zamanda qidalarla qəbul edilən dəmirin orqanizm tərəfindən sovrulmasını təmin edir.


Göz xəstəliklərinə qarşı
Naringinin tərkibində olan A vitamini göz üçün faydalıdır. Kifayət qədər A vitamini qəbul etmək toyuq korluğu, degenerasiya və katarakt yaranması riskini azaldır.


Qanın tərkibindəki şəkər
Naringinin tərkibindəki flavonoidlər diabetə qarşı mübarizədə rol oynayır. Bu maddə xəstəliyə səbəb olan molekulları neytrallaşdıran antioksidantlardır.


Qabığını atmayın
Naringinin qabığındakı ağ liflərin tərkibi həzm sistemi üçün faydalıdır. Bundan başqa ağ liflərin tərkibində pektin və diet lifi var. Bu isə xolesterolu azaldır, qanda şəkərin miqdarını balanslaşdırır.


Çəyirdəyi atın
Naringinin tərkibində olan çəyirdəyi atın. Çünki çəyirdək korbağırsağın yaranmasına səbəb olur.

Hikmət Həsənov
Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA