Bu hallarda təcili yardım gözləmək vaxt itkisidir — Xəstəni öldürən 5 məqam

Bu hallarda təcili yardım gözləmək vaxt itkisidir
00:04
12.06.2019
1773
Maraqlı
A
Elə kritik və insan üçün həyati təhlükəli məqamlar olur ki, yaxınları, ətrafdakı insanlar təcili yardım çağırıb, bununla da düzgün hərəkət etdiklərini düşünürlər. Amma bu vəziyyətlərdə təcili yardımı gözləməyə sərf olunan vaxt xəstənin həyatının sonu ola bilər.

“Ölkə.Az” Medicina.az-a istinadən xəstəni və ağır vəziyyətdə olan insanı təcili yardım gözləmədən ilk yardım göstərib, lazım gələrsə yaxınlıqdakı xəstəxanaya çatdırmağı labüd edən kritik vəziyyətləri təqdim edir.

1. Arterial qanaxma

Çox güclü, intensiv qanaxma zamanı qan sanki fontan vurur və qısa müddətdə litrlə qan itirilir. Əgər qanaxma dayandırılmasa, xəstə öləcək, hətta təcili yardım gəlsə də gec olacaq. Bu zaman qan axan hissəyə barmağınızı salıb tıxac yaratmalı və ya jqut qoymalısız. Təcili yardım 10-15 dəqiqəyə gələcəksə, vaxt itirmədən yola çıxıb, təcili yardıma yolunuzu deyib ya yolda qarşılaşmalı, ya da yaxın xəstəxanaya çatdırmalısınız.

Daha bir arzuolunmaz qanaxma ağciyər qanamasıdır. Bu zaman qan nəfəs yollarını tutur.  Xəstəni elə çevirmək lazımdır ki, qan çölə axsın və o boğulmasın. Ona su, dərman, qida vermək olmaz.

2. Nəfəs borusunda yad cisim qalması

Daha çox uşaqlarda rast gəlinən bu halda yad cismi çıxarmağa vaxt sərf etmək olmaz. Tənəffüs yolları blok olduqda, xəstə göyərir, huşunu itirir.

Əgər bacarırsınızsa, Qeymlix metodu tətbiq olunur. Bu effekt vermədikdə, xəstə təcili olaraq maşınla yaxınlıqdakı xəstəxanaya çatdırılmalıdır.

3. Hipoqlikemik koma

Bu, qanda qlükozanın səviyyəsinin kritik dərəcədə enməsidir. Əvvəlcə xəstə özünü narahat hiss edir, əl-ayaq əzələləri boşalır, tərləyir, su içmək istəyir, ürəyi sürətlə döyünür, sifəti qızarır. Vaxtında bu məqamı tutub, ona şirin su, çay, qənd versəniz vəziyyət düzələ bilər. Əgər vaxt keçsə, onda qıcolmalar başlayacaq və huşunu itirəcək.

Təcili olaraq xəstəxanaya çatdırılmalıdır. Əgər təcili yardım 10 dəqiqə gec gəlsə, xəstə komaya düşür. Ona təcili venadaxili qlükoza köçürülməlidir. Evdə və ya yaxında bunu bacaran varsa, dərhal aptekdən qlükoza alıb köçürmək olar.

Hipoqlikemik koma daha çox gənclərdə və diabet xəstələrində olur.

4. Uşaqlarda yalançı inağ

1-6 yaş uşaqlarda infeksiya fonunda yaranır. Əsas təhlükəsi qırtlağın stenozudur ki, tənəffüsü çətinləşdirir. Əvvəlcə inağ kimi hürücü öskürək olur, sonra uşağın ağır nəfəs alması, daha sonra göyərməsi başlayır.

Bu zaman uşağın daha yaxşı nəfəs alması üçün bütün pəncərələri açmalı, isti su dolu vannaya uşağı salmaq lazımdır. Təcili yardım gələnə kimi bunları edə bilməsəniz, maşınla təcili olaraq yaxınlıqdakı xəstəxanaya aparılmalıdır.

5. Nəbzin və tənəffüsün dayanması

Bu, ağciyər-ürək çatışmazlıqlarında olur. Əgər nəbz varsa, tənəffüs yoxdursa, deməli nəfəs yolunu təmizləmək, dili çıxarmaq və süni nəfəs vermək lazımdır.

Əgər nəbz də yoxdursa, dəqiqədə 30-40 dəfə olmaqla ürək masajı edib, süni tənəffüs verilməlidir.

Təcili yardım gələnə kimi bunlar mütləq olunmalıdır.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Məşhur ödəniş sistemləri “Facebook” kriptovalyutasını tərk ediblər

Məşhur ödəniş sistemləri “Facebook” kriptovalyutasını tərk ediblər
08:06
Bu gün
1746
Maraqlı
A
"Visa", "MasterCard", "Stripe" və "Mercado Pago" ödəniş sistemləri, eləcə də "eBay" şirkəti oktyabrın 11-də "Facebook" sosial şəbəkəsinin kriptovalyuta layihəsinin idarəetməsini həyata keçirən "Libra" Assosiasiyasını tərk ediblər. Bu, "PayPal" ödəniş sistemi layihəni tərk etdikdən bir həftə sonra baş verib.

“Ölkə.Az” "ICTnews"a istinadən xəbər verir ki, məlumata görə, assosiasiyanı bu şirkətlər, eləcə də "PayPal" tərk etdikdən sonra layihə ABŞ-ın elektron ödənişlər sahəsində fəaliyyət göstərən tərəfdaşlarından tam məhrum olub. Nəticədə "Facebook" kriptovalyutası yerli bazara çıxışla bağlı problemlərlə üzləşə bilər.

Layihə iştirakçılarının sayının azalması ilə əlaqədar "Libra" Assosiasiyasının xarici siyasət üzrə rəhbəri Dante Disparte "Libra" missiyasının dəstəklənməsinə görə layihəni tərk edən bütün iştirakçılara minnətdarlığını bildirib.

Qeyd edək ki, iyunda "Facebook" şirkəti 2020-ci ildə dövriyyəyə "Libra" adlı kriptovalyuta buraxacağını açıqlayıb. Şirkət nümayəndələrinin sözlərinə görə, rəqəmli valyutanı köçürmək telefona mətnli məlumat göndərmək kimi sadə olacaq. Yeni valyuta blokçeyn texnologiyası – informasiya saxlayan qurğuları ümumi serverə qoşulmayan desentralizasiya olunmuş məlumat bazası əsasında işləyəcək.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Dovşan doğan qadının ilginc sirri — Həkimləri və kralı biabır edən OLAY

Dovşan doğan qadının ilginc sirri
07:09
Bu gün
2366
Maraqlı
A
Meri Toft XVIII əsr dünya tarixində əcaib bir iz qoyub. O, dünyada ilk və sonuncu dovşan doğan qadındır.
İngiltərənin Surrey qraflığında kasıb kəndli qadın olan 25 yaşlı Meri üçüncü dəfə hamilə ikən qəribə davranışlar sərgiləyir.  Əvvəlcə o, qardaşı arvadı və ərindən yeməyə dovşan əti istəyir, sonra çölə qaçıb dovşan axtarır, daha sonra isə bütün hamiləliyi boyu yuxuda hər gecə dovşan gördüyünü deyir. Bir gün tarlada işləyən qadının açılışı olur və qadınlar onu qan içində, yerdə isə kiçik dovşana bənzər hissələr düşnüş şəkildə tapır. Qadın uşaq yox, dovşan doğmuşdu.
 
"Ölkə.Az" medicina.az-a istinadən xəbər verir ki, növbəti belə dovşan doğuşunu 1726-cı ildə qəkim Con Hovardın iştirakı ilə edir.O, bu dəfə də dovşan cəsədinin parçalarını "doğur”. Səhəri Masts gündəliyində "bədbəxt qadın uşaq əvəzinə dovşan doğdu” adlı məqalə bütün İngiltərəni şoka salır. Şayiələr daha da zənginləşdirilərək ölkə boyu yayıldı. Hansı ki, həkim hələ bunun necə baş verdiyini araşdırıb bitirməmişdi.
 
Bütün qonşu əyalətlərdə insanlar danışırdı ki, Meri hər gün bir dovşan doğur və 4 saat sonra bala ölür. Bu doğuşdan çox açılışa bənzəyirdi. 
 
Təbii ki, bu xəbərlər Londona, məşhur həkim və xəstəxanalara da çatırdı. Cərrah Nataniel Andre bu qeyri-adi qadını müayinə etmək üçün pzü ilə prins Uelskinin katibini də götürüb Merinin kəndinə gedir. Elə onların gəlişindən sonra xəbər gəlir ki, Meri yenə doğur.
 

 
15 dovşan doğuşu
 
Hər iki həkim  prosesi izləyir və bu dəfə sayca 15-ci olan bir dovşan balası hissəcikləri doğuş yollarından çıxır.  Həkim müayinədən sonra qərar verir ki, həqiqətən bu şokdur, qadın dovşana hamilə qalır və dovşan doğur. Burda heç bir aldatma yoxdur.
 
Növbəti doğuşda İngiltərə kralının şəxsi cərrahı Kiriak, İngiltərənin çox məşhur ginekoloqu  Riçard Maninqem da iştirak edir. Hər üçü  dovşan balası cəsədinin hissələrinin sancı ilə vaginadan xaric etdiyini görür. Hətta onu pişik balasına da bənzədiblər.
 
Krala məsələni bəyan edən həkimlər Merini tibdə nadir xəstə kimi qeyd edirlər. Amma Riçard Maninqem doğulan dovşan balasının göbək ciyəsi və plasentanın olmamasından şübhələnib, qadını müşahidə etmək və yalan gerçək olub-olmamasını dəqiqləşdirmək üçün Merini Londonda mehmanxanaya yerləşdirir. 
 
5 gün ərzində Meri bir dəfə də olsun dovşan "doğmur”. Onu həm həkimlər, həm personal güdürdü. Bir gecə xidmətçi Merinin kəndindən olan  bir kişinin torbada 2 ədəd bala dovşan gətirib, qadının otağına gizlicə keçirmək istədiyini görür. Beləliklə, dovşan doğan qadının sirri faş olur.
 
Sən demə, Meri dovşanları ya bölərək, ya da boğub uşaqlığına yeridib, sonradan yalançı sancı çəkirmiş kimi onları uşaqlıq yolundan çıxarırdı.  Qadının ilk dəfə niyə belə etməsinin dəqiq səbəbi bilinmir. Amma sonradan dovşan doğmağa davam etməsinin səbəbi kimi o məşhurlaşmaq, pul qazanmaq və qayğısız yaşamaq arzusunu göstərib. Belə ki, proses Merinin özünün də xoşuna gəlib və o bu işə aludə olub. Qadına bu işdə əri də kömək edib. 
 
Bu hadisədən sonra jurnalistlər Kral həkimlərini savadsızlıqlarına görə ələ salıb, təhqiredici məqalələr yazdılar. 
 
Həkimlər ictimaiyyətdən üzr istəyib, səhvlərini etiraf etdilər. 
 
Amma hələ də Merinin həqiqətən dovşan doğduğuna inanan əyalət əhalisi və dindarlar var idi. O dövrdə hesab edirdilər ki, hamilə qadın keçirdiyi hisslər, qorxu, dəhşətli yuxular səbəbindən insan yox, qəribə məxluq və heyvan doğa bilər. 
 
Meri Toftun məhkəmə prosesi də böyük hay-küy yaratmışdı. Kral adlı-sanlı həkimlərinin savadsızlığından və belə cəhalətə inanmasından qəzəblənmişdi. 
 
Merini dələduzluğunu etiraf etdikdən sonra həbs etdilər və 1 il sonra sakitcə buraxdılar. Onun dilindən iltizam aldılar ki, bir də belə hoqqa çıxarmayacaq, əks təqdirdə ailəsi ilə birgə sürgün olunacaq. Məhkəmə və kral bacardıqca bu məsələləri ört basdır etdilər ki, mətbuat və jurnalistlər sussun və biabırçılıq unudulsun.
 
Merinin həqiqətən dovşan doğduğuna inanan həkimlər isə peşələrindən məhrum edildilər və heç kim onlara müraciət etmədi. 
Meri  bu hadisədən sonra 1 qız uşağı da dünyaya gətirib və 62 yaşında ölüb. 
 

 
 
ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA