“Larinin ucuzlaşması manata necə təsir edir?” — Ekspert açıqladı

“Larinin ucuzlaşması manata necə təsir edir?”
11:28
11.07.2019
3913
İqtisadiyyat
A
Son dövrlərdə Gürcüstanda ictimai-siyasi proseslərin gərginləşməsi fonunda ölkənin milli valyutası olan lari kəskin ucuzlaşıb. Larinin ucuzlaşması və onun gələcək taleyi xeyli sayda Azərbaycan insanını maraqlandırır. Çünki Azərbaycanla Gürcüstan təkcə qonşu ölkə deyil, eyni zamanda bu iki ölkə arasında çox sıx iqtisadi, ticari, turizm əlaqələri var. Digər tərəfdən Gürcüstan yüz minlərlə soydaşımız yaşayır. Bütün bu və ya digər amillər larinin gələcək taleyi ilə maraqlanmağa vadar edir. Larinin ucuzlaşdırılması Azərbaycan manatına hansı təsirləri göstərəcək? Bax bu sual hamını maraqlandırır.

“Ölkə.Az” xəbər verir ki, məsələ ilə bağlı mövqeyini açıqlayan iqtisadçı ekspert Vüqar Byaramovun sözlərinə görə, bu son günlərdə ən çox ünvanlanan sualdır. 

“Gürcüstanda artıq 1 dollar olmaq üçün 2.87 lari ödəmək lazımdır. Düz bir il əvvəl Tbilisidə 1 dollar 2.4 lariyə dəyişdirilirdi. Bu o deməkdir ki, son 1 ildə lari 17 faiz dəyər itirib. Gürcüstana ildə 1.5 milyon turist göndərən Rusiyanın gürcü mallarının idxalını əngəlləcəyi təhlükəsi lariyə təzyiqi artırır. İki ölkə arasında gərginliyin artacağı halda larinin daha da ucuzlaşacağı istisna olunmur”,- V.Bayramov qeyd edib.

Ekspert deyib ki, Gürcüstan Azərbaycanın qeyri-neft ixracatında ilk üçlüyə daxil ola bilməsə də, ən çox neft olmayan məhsullarımızı göndərdiyimiz 4-cü ölkədir: 
“Azərbaycan 2018-ci ildə qonşu ölkəyə 124,5 milyon dollarlıq qeyri-neft məhsulu ixrac edib. Bu, 3-cü ən çox qeyri-neft məhsulu göndərdiyimiz İsveçrədən cəmi 11 milyon az ixrac deməkdir. Gürcüstanla illik ticarət dövriyyəmiz isə ötən il əvvəlki illə müqayisədə 5 faiz artaraq 579 milyon dollara çatıb. Tranzit əməkdaşlığı da bura əlavə etsək əminliklə qeyd etmək olar ki, Gürcüstan Azərbaycan üçün vacib iqtisadi tərəfdaşlardandır”.

Ekspertin fikrincə, larinin ucuzlaşması manata psixoloji təsir etməkdədir: “Artıq bir sıra valyuta dəyişmə məntəqələrində dolların alış kursu çox cüzi olsa da bahalaşıb. Bir sıra banklarda 1 dolları 1.7007 manata təklif edilir. Doğrudur, neftin qiyməti Mərkəzi Bank üçün məqbul səviyyədədir. Artıq neftin 1 bareli 67 dollardan baha satılır. Bununla belə, qonşu ölkələrin milli valyutalarının ucuzlaşması bizim valyuta bazarımıza təsirsiz ötüşmür. Amma yenə də Mərkəzi Bankın mövqeyi həlledicidir. Güman olunur ki, manatın məzənnəsinin necə dəyişməsi birbaşa baş bankın mövqeyindən asılı olacaq”.

V.Bayramov hesab edir ki, bu ilin avqust və dekabr aylarında dollara tələbin yenidən artacağı gözlənilir. “Belə ki, avqustun ikinci yarısı və sentyabrın əvvəli idxal olunan məktəb ləvazimatlarına tələb artıdığına görə dollar alışı yüksəlir. İlin sonunda da idxal və xarici turist səfərlərinin sayı artır. Dövlət və özəl müəssisələrin xarici borc öhdəlikləri var və bu da dollara tələbi artır. O baxımdan, biz yenidən ilin sonunda dollara tələbin artacağını proqnozlaşdırırıq. Bu baxımdan, Mərkəzi Bank dollar təklifini aylar üzrə optimallaşdırmağa çalışmalıdır”,- ekspert qeyd edib.

Mürtəza
Ölkə.Az

 

 

ŞƏRH YAZ
0

Uzunmüddətli əməkdaşlıq modellərinin tətbiqinə tam şəkildə açığıq — Rövnəq Abdullayev

Uzunmüddətli əməkdaşlıq modellərinin tətbiqinə tam şəkildə açığıq
12:22
10.12.2019
506
İqtisadiyyat
A
“Böyük məmnuniyyətlə bildirmək istəyirəm ki, SOCAR olaraq dəyər zəncirinin bütün həlqələrini – geofizika, quyuların qazılması, əməliyyatların və layihələrin idarə olunması, SƏTƏM, nəql və emal sahələrini əhatə edən idarəetmə və qəraralma proseslərində rəqəmsallaşmaya nail olmaq üçün müvafiq yol xəritəsi üzərində müxtəlif texnoloji partnyorları cəlb etməklə böyük əzmlə çalışırıq.

"Ölkə.Az" report-a istinadən xəbər verir ki, bunu Bakıda “Baker Hughes” tərəfindən təşkil olunan “Energy Forwar” neft-qaz texnologiyası tədbirində Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin (SOCAR) prezidenti Rövnəq Abdullayev bildirib.

“Sevindirici haldır ki, bu sahədə böyük təcrübəyə malik texnologiya şirkətlərindən biri olan “Baker Hughes” bu tədbiri neftin-qazın kəşfiyyatı və hasilatı üzrə ən qədim tarixə malik olan Bakı şəhərində keçirməyə qərar verib.

Hesab edirəm ki, texnologiya ilə zəngin bir gündəliyə malik olan bu tədbir gələcək illərdə Azərbaycanda və dünyada neft əməliyyatlarının təhlükəsiz, səmərəli, etibarlı və məhsuldar bir şəkildə uğurla davam etdirilməsinə müsbət töhfə verəcək.

Azərbaycanda sənaye üsulu ilə iki milyard tondan çox neft və 900 milyard kubmetrə yaxın təbii qaz hasil edilib. Bu gün bizim işlənmədə, lakin ehtiyatları tükənmək üzrə olan yataqlarımızın sırasına yüz illərlə tarixə malik “Bibiheybət”, “Balaxanı”, “Suraxanı” kimi yataqlar var.

Bu yataqlar yüksək su tərkibli olmasına baxmayaraq hələ də məhsuldar laylara malik, aqressiv korroziya və eroziya mühiti ilə səciyyəvi yataqlardır.

Bu sıraya ağır neftli qeyri-ənənəvi yataqlar, sahilə yaxın yerləşən dayazsulu və özünəməxsus xüsusiyyətlərə malik olan “Bahar”, “Qərbi Abşeron” yataqları, nəhəng Neft Daşları, “Səngəçal-Düvannı-Xərə Zirə” yataqları, “Günəşli” yatağının dayazsulu hissəsi və nəhayət, “Bulla”, “Şahdəniz”, “Ümid”, “Abşeron” kimi son dərəcə çətin, yüksək təzyiqli və yüksək temperaturlu yataqlar da daxildir.

Bütün bunlar indiyə qədər misli görünməmiş, lakin həllini gözləyən çağırışlar deməkdir. Hazırda bir çox aktiv kəşfiyyat işləri həyata keçirilir və planlaşdırılır. Gələcəkdə bizi daha yeni və fərqli çağırışlar və imkanlar da gözləyir”, - o deyib.

O xatırladıb ki, bu ilin əvvəlində “Ümid” yatağında SOCAR tərəfindən 6811 metr dərinliyə rekord səviyyədə məhsuldarlığa malik “Ümid-16” qaz-kondensat quyusu və “Total” ilə birgə “Abşeron” yatağında son nəsil “Heydər Əliyev” yarımdalma qazma qurğusundan 7411 metr dərinliyə qədər qazılmış ən dərin sualtı kəşfiyyat quyusu qazılıb.

SOCAR-ın prezidenti həmçinin qeyd edib ki, Xəzər dənizində SOCAR-ın Qazma tresti tərəfindən “Bulla-91” kəşfiyyat quyusunda “Baker Hughes” ilə birgə quyu dibi təzyiqlərin idarəolunması ilə qazma texnologiyası uğurla tətbiq edilməkdədir:

“Bunlar bizim ən son texnoloji yeniliklərin tətbiq olunması ilə əldə etdiyimiz mükəmməl birgə nailiyyətlərimizdir.

Əlbəttə ki, bu nailiyyətlər yeni texnologiyaların tətbiqi sayəsində mümkün olub, lakin eyni zamanda bu uğurların qazanılmasında davamlı olaraq yeni əməkdaşlıq formalarının tətbiqi də mühüm rol oynayıb. Burada ən böyük beynəlxalq neft şirkətləri, podratçı şirkətlər, xidmət və təchizat şirkətləri, elmi araşdırma qurumları, həmçinin təhsil qurumları ilə əməkdaşlıq modellərini qeyd edə bilərəm.

Biz dünən olduğu kimi, bu gün də uzunmüddətli əməkdaşlıq modellərinin tətbiqinə tam şəkildə açığıq. Bilirik ki, hasil etdiyimiz karbohidrogen ehtiyatlarının hər bir barrelinə nisbətən növbəti barreli hasil etmək daha çətindir. Odur ki, daha səmərəli, daha dayanıqlı və daha innovativ metodlarla çalışmalıyıq. Yalnız bu şəkildə mövcud uğurları davam etdirərək, yeraltı sərvətlərdən daha çox dəyər əldə edə bilərik.

Təsəvvür edin ki, Azərbaycanda iki milyard tondan çox neft hasil edilib. Bu, tək bizim üçün deyil, dünyanın bütün digər neft hasilatı ölkələri üçün də böyük rəqəmdir. Ancaq eyni zamanda bu o deməkdir ki, əgər biz hazırda çıxarılabilən neftin misal üçün 50 faizini hasil etməyi bacarırıqsa, deməli, yerin altında hələ hasil oluna bilməyən daha 2 milyard ton neft ehtiyatı mövcuddur.

Ortaya belə bir sual çıxır ki, nə üçün biz mövcud texnologiyaların sərhədlərini genişləndirməyək və daha çox ehtiyatları hasil etmək üçün iqtisadi cəhətdən sərfəli olan yeni yollar axtarıb tapmayaq?”

R.Abdullayev bildirib ki, sənaye 4.0 erasının bizə verdiyi misilsiz fürsətlər – big data - böyük verilənlər bazasının rəqəmsal analizi, elastik bulud texnologiyaları, yeni məlumatların emal, interpretasiya texnologiyaları və süni zəka - bu alətlər və yanaşmalar bizdən tələb edir ki, daha faydalı nəticələr almaq üçün yeni alətlər və yeni yanaşmalar yaradaq.

“Qlobal birliyin iqlim dəyişiklikləri ilə bağlı getdikcə artan narahatçılığı da başa düşürük və SOCAR olaraq bilirik ki, dayanıqlı və mənfəətli şirkət eyni zamanda təhlükəsiz iş mühitinə malik olmalı, ətraf mühitə və ictimai problemlərə dərin məsuliyyət hissi ilə yanaşmalıdır.

Bizim uğur yolumuz məqsədəuyğun texnologiya və partnyorluqların tətbiqindən keçir. Eyni zamanda biz bu uğuru tərəfdaşlarımız və aparıcı şirkətlərlə birlikdə qazanmaq istəyirik. Biz, çox ilklərə imza atmış ölkə olaraq bu gün əməkdaşlıq və böyümə sayəsində öz aparıcı mövqeyimizi möhkəmləndirmək istiqamətində inamla irəliləyirik”, - SOCAR-ın prezidenti əlavə edib.

ŞƏRH YAZ
0

SOCAR və “Baker Hughes” arasında bir sıra sənədlər imzalanıb

SOCAR və “Baker Hughes” arasında bir sıra sənədlər imzalanıb
11:56
10.12.2019
406
İqtisadiyyat
A
Bu gün Bakıda Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) və “Baker Hughes” beynəlxalq şirkəti arasında bir sıra sənədlər imzalanıb.

"Ölkə.Az" report-a istinadən xəbər verir ki, imzalanma Bakıda keçirilən “Energy Forward” tədbirində baş tutub.

İlk sənəd yuxarı axın əməliyyatlarında səmərəli quyuların konsepsiyasının işlənib hazırlanması və icrası ilə bağlı anlaşma memorandumudur. Bu layihənin əsas məqsədi yeni quyularda səmərəliliyin artırılması imkanlarının müəyyən olunması və əldə edilməsidir.

“Baker Hughes” şirkətinin qabaqcıl texnoloji həllərinin tətbiqi Azərbaycanın neft və qaz sənayesində inkişafa dəstək olmaqla, yerli resurslar və imkanlardan daha səmərəli istifadəyə şərait yaradacaq.

Digər sənəd “Baker Hughes” və SOCAR-ın Neft və Qaz Tədqiqatı və Layihələndirmə İnstitutu arasında imzalanıb və SOCAR-ın Azərbaycanda mövcud qurğusundan səmərəli istifadə əsasında neft sənayesi üçün reagentlərin istehsalını daxildə həyata keçirməyə yol açan razılaşmadır.

Qlobal hasilat standartlarını təqdim etməklə, “Baker Hughes” və SOCAR yerli istismar təşkilatlarına ölkə daxilində və Xəzər dənizi regionunda aparıcı layihələrə qoşulmaq imkanı verəcək. Bu təşəbbüs həmçinin, yerli imkanları genişləndirmək və təkmilləşdirməklə biliklərin ötürülməsinə imkan verəcək və uzun-müddətli strateji fayda yaradacaq.

Bundan əlavə, “Baker Hughes”, Bakı Ali Neft Məktəbinə JewelSuite proqram təminatı üçün lisenziyanın verilməsi barədə təhvil-təslim aktı imzalanıb. Dəyəri bir milyon ABŞ dollarından artıq olan bu proqram təminatı üçün lisenziyalar tələbələrə Xəzər hövzəsində yeraltı mürəkkəb quruluşları modelləşdirməyə imkan yaradacaq.

Bu təşəbbüs, sənaye sahəsində aparıcı geoloji və geofiziki proqram təminatından istifadə sahəsində real təcrübə qazanacaq, eyni zamanda, tələbələrin təhsildən birbaşa peşəkar fəaliyyətə keçidinə dəstək verəcək.

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA