KORONAVİRUSA YOLUXANLARIN SAYI - CANLI STATİSTİKA

Milli iqtisadiyyatda koronavirus dönəmi: Sahibkarlar üçün gözlənilən güzəştlər — ŞƏRH

Milli iqtisadiyyatda koronavirus dönəmi: Sahibkarlar üçün gözlənilən güzəştlər
11:58
26.03.2020
964
İqtisadiyyat
A
Koronavirus pandemiyası əhalinin sağlamlığını təhlükə altına qoyur, cəmiyyətin ictimai şüurunda həyəcan atmosferi yaradır.

Bununla yanaşı, koronavirusun zərər vurduğu sahələrdən biri də iqtisadiyyatdır.

Dövlətləri ayaqda saxlayan, inkişafın hərəkətverici qüvvəsi olan iqtisadiyyatda geriləmə və mənfi təsirlərin minimuma endirilməsi hazırda müzakirə olunan ən aktual mövzulardandır.

Ölkələr iqtisadiyyata mənfi təsirin minimum itkilərlə nəticələnməsi istiqamətində konsepsiyalar hazırlayır və bunu praktiki müstəviyə daşıyırlar.

Azərbaycan da koronavirusun milli iqtisadiyyata sirayət etdiyi neqativ tendensiyaları aradan qaldırmaq istiqamətində tədbirlər planını həyata keçirir.

Martın 25-də koronavirus pandemiyasının, həmçinin, dünya enerji və səhm bazarlarında baş verən kəskin dalğalanmaların milli iqtisadiyyata mənfi təsirlərinin qiymətləndirilməsi, pandemiyadan zərər çəkməsi ehtimal olunan iqtisadi fəaliyyət sahələrinin müəyyən edilməsi, yaranmış vəziyyətin yaxın və orta müddətlərdə ölkənin biznes mühitinə mənfi təsirinin azaldılması məqsədilə müvafiq təkliflərin hazırlanması üçün yaradılmış İşçi qrupunun iclası keçirilib. İclas videokonfrans formatında aparılıb.

İşçi qrupunun rəhbəri, İqtisadiyyat Naziri Mikayıl Cabbarov pandemiyanın qarşısının alınması istiqamətində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən təxirəsalınmaz tədbirlər barədə məlumat verib.

Nazir iclasda pandemiyadan ən çox zərər çəkən fəaliyyət sahələrinin, iqtisadi artımı və məşğulluğu formalaşdıran əsas sahələrin müəyyənləşdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.

Ölkənin iqtisadi və maliyyə dayanıqlığının gücləndirilməsi, dövlət tərəfindən atıla biləcək addımların və dəstək tədbirlərinin istiqamətlərinin dəqiqləşdirilməsi üçün qısa müddət ərzində İşçi qrupunun intensiv və böyük həcmdə iş aparmalı olduğunu diqqətə çatdırıb.

Qeyd edək ki, Azərbaycanda ilkin mərhələdə ən çox turizm, hotelçilik, ictimai iaşə, əyləncə, nəqliyyat, ticarət sahələri mənfi təsirə məruz qalıb.

Ümumilikdə, koronavirus ölkədə 12 fəaliyyət sahəsinə daha çox zərər vurub.

Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə bundan əvvəl sahibkarlığa dəstək məqsədilə Nazirlər Kabinetinə bir milyard manat ayrılıb. Həmin vəsaitin təyinatı üzrə xərclənməsi barədə ictimaiyyətə məlumatlar veriləcək.

Sahibkarların ictimai məsuliyyəti artmalıdır

Görülən işlərlə yanaşı, bir sıra əlavə tədbirlərə də ehtiyac duyulur. Bu məsələdə dövlətlə birlikdə ictimaiyyətin, xüsusən sahibkarların üzərinə böyük məsuliyyət düşür.

Azərbaycanda leqal iqtisadi fəaliyyət üçün bütün imkanlar yaradılıb, əlverişli biznes mühiti mövcuddur.

Sahibkarlar yaranmış vəziyyətdən istifadə etməməli, vergiləri vaxtında ödəməli, şəffaf fəaliyyətə üstünlük verməlidirlər. Eyni zamanda, iş yerlərinin və məşğulluğun qorunması, əmək müqavilələrinə xitam verilməməsi, ödənişsiz məzuniyyətlərin qarşısının alınması da sahibkarların qarşısında duran çağırışlardır. Bir sözlə, koronavirus infeksiyası sahibkarların sosial məsuliyyətini artırmalıdır.  

Dövlət də məhz belə sahibkarları ön plana çıxaracaq, dəyən zərəri qarşılayacaq və sahibkarlıq subyektlərində dinamikanın təmininə yönələn resursları səfərbər edəcək.

Daha nələr etmək olar?

Sahibkarlıq subyektlərinin normal fəaliyyəti üçün bir sıra güzəştlərin edilməsi də vacibdir.

Əməkdaşlarını ixtisar etməyən şirkətlərə əlavə vergi və gömrük güzəştləri mövcud vəziyyətin diktə etdiyi şərtlərdən biridir.

Artıq Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə “Azərbaycan Respublikasının xarici iqtisadi fəaliyyətinin mal nomenklaturası, idxal gömrük rüsumlarının dərəcələri və ixrac gömrük rüsumlarının dərəcələri”ndə dəyişiklik edilib.

Qərara əsasən, pambıq (vata), keçə və ya fetr və toxunmamış materiallar, xüsusi iplik, ciyə (viş), kəndir, kanatlar, troslar gömrük rüsumlarından azad edilib.

Sahibkarlıq və istehlak krediti müştərilərinin kreditləri üzrə faizlərin bir hissəsinin subsidiyalaşdırılması da gündəlikdə dayanan aktual güzəşt reseptidir. Bu reallaşsa, biznesin kreditə çıxış imkanları yaxşılaşar. (oxu.az)

ŞƏRH YAZ
0

İcraçı direktor: “Azərbaycan hökumətinin gözlənəcək iqtisadi böhrandan çıxmaq proqramı mövcuddur”

İcraçı direktor: “Azərbaycan hökumətinin gözlənəcək iqtisadi böhrandan çıxmaq proqramı mövcuddur”
13:36
Bu gün
484
İqtisadiyyat
A
Koronavirus pandemiyası təkcə insanların kütləvi infeksion xəstəliklərə yoluxaraq ölümünə səbəb olmadı, eyni zamanda dünya iqtisadiyyatını qlobal böhrana sürüklədi. Bununla paralel olaraq neftin qiyməti də kəskin enməyə başladı və bu proses davam etməkdədir.

Hazırda dünya ölkələrini həm mövcud pandemiya müddətində, həm də post-pandemiya dövründə iqtisadi aktivliyi təmin etmək və bundan minimum itki ilə çıxmaq düşündürür. Bu məqsədlə bir sıra ölkələr artıq antiböhran konsepsiyası hazırlamaqdadır. Azərbaycan iqtisadiyyatı da dünya iqtisadiyatının tərkib hissəsi olduğundan, baş verən proseslərdən təsirsiz ötüşməyəcək. Ona görə də Azərbaycan hakimiyyəti həm mövcud dövrə, həm də post-pandemiya dövrünə uyğun olaraq konsepsiyası mövcuddur. Azərbaycan hökuməti həm pandemiya, həm də post-pandemiya dövründən daha az itki ilə çıxmaq məqsədi ilə bir sıra variantlar hazırlayıb və onları gerçəkləşdirməkdədir.

Hökumətin pandemiya və post-pandemiya dövründə iqtisadiyyata dəyəcək mənfi təsirlərin aradan qaldırılması ilə bağlı həyata keçirəcəyi iqtisadi proqramları ilə bağlı İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin (İİTKM) icraçı direktoru Vüsal Qasımlının mövqeyini öyrəndik.

“Ölkə.Az”a açıqlamasında İİTKM icraçı direktoru Vüsal Qasımlı  bildirib ki, qlobal şoklar və pandemiya ölkəmizdə məcmu tələb və məcmu təklifin artım tempinə mənfi təsir göstərir:

“Qlobal səviyyədə də tələb-təklif spiralı aşağı istiqamətlənib. Buna baxmayaraq, bu ilin ilk rübündə Azərbaycanda ÜDM-in artımı real ifadədə mümkün olacaq. Xüsusən də, qeyri-neft sənayesi, bitkiçilik, informasiya və rabitə xidmətləri bu artımın əsas drayverləri olacaq. Lakin neft qiymətlərinin kəskin düşməsi fonunda ilin birinci rübündə ÜDM deflyatorunun da aşağı düşməsi proqnozlaşdırılır. Bu da birinci rübdə ölkədə məhsul və xidmət istehsalının nominal qiymətinə mənfi təsir edəcək. ÜDM deflyatorunun azalması tədiyyə balansına, beynəlxalq investisiya mövqeyinə və yığım səviyyəsinə də mənfi təsir edir”.

İcraçı derektorun sözlərinə görə, hazırki qlobal iqtisadi böhran şəraitində makroiqtisadi siyasət seçimi iki qərar arasındadır - pandemiyanın qarşısının alınması və resessiyaya yol verilməməsi: “Azərbaycan hökuməti bütün vasitələrdən istifadə edib pandemiyanın qarşısını almaqla yanaşı, həm də bazar iştirakçılarını dəstəkləməklə mümkün itkiləri minimallaşdırmaq xətti seçib”.

V. Qasımlının fikrincə, qlobal şokların təsiri altında Azərbaycanda cari əməliyyatlar hesabında, kapital və maliyyə hesabında kəsir yaranarsa, ehtiyat aktivlərlərin həcmi imkan verəcək ki, kəsirin maliyyələşməsi həyata keçirilsin:

“Onsuz da, həm qlobal, həm də milli səviyyədə iqtisadiyyatlar itkiyə məruz qalacaq. Əsas məsələ itkini minimallaşdırmaq, xarici borcu nəzarətdə saxlamaq və post-korona dövrünə daha yaxşı hazırlaşmaqdır. Bir məsələ də var ki, Azərbaycanda təklifin artım sürətinin yavaşlaması biznes dövrü ilə deyil, xarici şoklarla bağlıdır. Deməli, xarici şokların təsiri kuliminasiya nöqtəsinə çatıb səngiməyə başlayanda Azərbaycan iqtisadiyyatı da öz biznes dövrünə uyğun inkişafını bərpa edəcək. Hansı ki, qlobal iqtisadiyyatda hətta koronaböhrandan əvvəl də artım tempi yavaşlayırdı.

Azərbaycanın xarici borc və monetar yumşalma deyil, öz resursları ilə böhranla mübarizə aparması ölkəmizi post-böhran dövründə daha əlverişli vəziyyətə çıxaracaq”.

İcraçı direktor əlavə edib ki,  Keyns nəzəriyyəsinə görə, böhran zamanı hökümətin müdaxiləsi zəruridir:

“Bir şərtlə ki, dəstək proqramı səmərəli və nəticə-əsaslı tətbiq edilsin. Lakin Rikardo-Barro effektinə görə, hökumətlərin borca əsaslanan indiki xərcləmələri, gələcəkdə həmin borcu qaytarmaq üçün vergi yükünü artırır. Hər iki yanaşmanı nəzərə alanda Azərbaycan böhranla mübarizədə daha əlverişli vəziyyətdədir. Başqa sözlə, Azərbaycan hökumətinin bu gün iqtisadiyyata verdiyi dəstəyi, sabah vətəndaşımız vergi kimi geri qaytarmaq məcburiyyətində qalmayacaq. Çünki Azərbaycanda sosial bazar modeli qurulub və dövlətin siyəsətinin mərkəzində vətəndaş dayanıb”.

V. Qasımlı onu da əlavə edib ki, Prezident İlham Əliyevin Sərəncamı əsasında pandemiyanın iqtisadiyyata təsirləri ilə mübarizə məqsədi ilə dövlət büdcəsindən 1 milyard manat vəsait ayrılıb:

“Bundan əlavə olaraq Prezidentin sərəncamı ilə Koronavirusla Mübarizəyə Dəstək Fondu yaradılııb və artıq bura 90 milyon manata yaxın vəsait toplanıb.  Fonda könüllü vəsaitlərin toplanması prosesi davam edir. Bunun nəticəsində Azərbaycanda 1,1 mlrd manatdan çox olan “korona böhran büdcəsi”nin getdikcə böyüməsi gözlənilir. Bu  vəsait həm koronavirus pandemiyasına, həm də iqtisadiyyata mənfir təsirlərin qarşısını almağa imkan verəcək. Odur ki, Azərbaycan hökuməti gözlənilən situasiyaya uyğun planları mövcuddur və həmin vəziyyətə uyğun da addımlar atacaq”.

Mürtəza

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Azərbaycanda yeni İnkişaf Strategiyasının hazırlanması təklif edilir

Azərbaycanda yeni İnkişaf Strategiyasının hazırlanması təklif edilir
22:12
28.03.2020
1661
İqtisadiyyat
A
Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi bu il sosial və humanitar sahələrdə öz fəaliyyətini yeni layihələrlə və təşəbbüslərlə gücləndirəcək.

"Ölkə.Az" xəbər verir ki, bu barədə “Report”a Dövlət Komitəsinin İnformasiya və analitik araşdırmalar şöbəsinin müdiri Elgün Səfərov deyib.

Onun sözlərinə görə, dünyada baş verən iqtisadi, sosial və insanların sağlamlığına zərər vuran problemlər nəzərə alınaraq, Azərbaycan xalqının birgə stabilliyinin qorunması istiqamətində yeni İnkişaf Strategiyasının hazırlanması vacibdir:

"Bunu nəzərə alaraq, xüsusilə də həssas kateqoriyadan olan ailələrə (aztəminatlı, şəhid, əliliyi olan), təkbaşına uşaqları böyüdən qadınlara və kişilərə və s. sosial həssas qrupa aid olan insanlara dəstək mexanizmi təkmilləşdirilməlidir. Ölkənin Ailə Strategiyasının, Qadın hüquqları və Gender bərabərliyi üzrə Milli Fəaliyyət Planının və Uşaq hüquqlarının müdafiəsi üzrə Strategiyalarının qəbul edilməsi vacibdir. Bu məsələnin prioritetliyi iqtisadi inkişafla bərabər şəkildə baxılmalıdır".

E.Səfərov bildirib ki, yeni çağırışlara, yeni problemlərə yeni yanaşma olmalıdır və yeni mexanizmlər tədbiq edilməlidir:

"Bizim vəzifəmiz vətəndaşın yanında olmaqdır, problemlərini dinləməkdir, həlli istiqamətində əlimizdən gələni etməkdir. Biz də bu fəaliyyətimizi davam etdirəcəyik. Bu günlərdə ən həssas kateqoriya ilə iş aparılır. Gəlin bir yerdə dövlətimizə dəstək olaq, sosial izolyasiya qaydalarına riayət edək".

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA