Moskvadan Paşinyana sərt sillə və ya Ermənistanda inqilabi terrorun ilk cücərtiləri — Siyasi şərh

Moskvadan Paşinyana sərt sillə və ya Ermənistanda inqilabi terrorun ilk cücərtiləri
18:58
15.04.2019
15038
Analitika
A
Müttəfiqləri də Ermənistandan üz döndərməyə başlayıb.

“Qazprom”un  “Qazprom Ermənistan”da kütləvi ixtisarlara başlaması və Rusiyanın Ermənistana satdığı qazın hər min kubmetrinə olan qiymətinin minimum 15 dollar qaldıracağı ilə bağlı açıqlamaları erməni cəmiyyətində ciddi ajiotaja səbəb olub.

Artıq erməni ekspertlər Moskvanın bu hərəkətini Ermənistanın müttəfiqdən üz döndərməsi və “iki stul” siyasətinin fiaskosu kimi dəyərləndirirlər. “İki stul” siyasətinin Serj Sərkisyan hakimiyyətinə necə baha başa gəldisə, həmin siyasətin Paşinyan tərəfindən də davam etdirilməsi yeni hakimiyyətə baha başa gəlməyə başlayıb. Moskva artıq Paşinyan hakimiyyətini dolayısı vasitələrlərlə cəzalandrımağa başlayıb. Mokva ənənəvi birbaşa təzyiq taktikasından əl çəkərək erməni cəmiyyətini yeni hakimiyyətdən narazı salaraq Paşinyan  hakimiyyətini  cəzalandırmaq  istəyir. Bunun üçün də “Qazprom Ermənistan”da kütləvi ixtisarlara başlamaq, o cümlədən qazın qiymətinin artırırlması barədə niyyətini açıqlayıb.  Rusiyanın bu hərəkəti Ermənistanda  ciddi narahatçılıq və məyusluğa səbəb olub. Artıq erməni  cəmiyyəti nə edəcəyini bilmir. 2018-ci ilin mayında baş verən inqilabda  erməni cəmiyyətinin ölkədə sosial-iqtisadi böhranın normallaşmasına və sabitliyin bərqərar olacağına azacıq ümid var idisə, indi artıq olub-qalan ümidlər də puça çıxmaq üzərədir. Çünki ötən bir il ərzində yeni hakimiyət  sosial-iqtisadi vəziyyətin yaxşılaşdırılması istiqamətində  verdiyi vədlərin heç birini yerinə yetirə bilmədi. Əksinə mövcud böhran daha da  dərinləşdi. Yeni hakimiyyətin bir əli ilə Qərbdən, digər əli ilə Rusiyadan yapışmaq siyasəti öz effektini vermədi. Nə Qərb, nə Rusiya İrəvanın səmimiyyətinə inanmadı. Nəticədə  Ermənistan bir Azərbaycan zərb məsələsində  deyildiyi kimi “Əli aşından, Vəli aşından da oldu”.

“Qazprom”un  son addımlarını isə  baş nazir Nikol Paşinyan   aprelin 15-də jurnalistlərə açıqlamasında Moskvanın bu addımını Ermənistana təzyiq vasitəsi kimi istifadə  dəyərləndirib.  Erməni iqtisadşı ekspert Vardan Bostancyan isə “Qazprom Ermənistan”da baş verən olaylarla bağlı  “1 in.am”- a müsahibəsində   təəssüflə baş verən  hadisələrin artıq siyasi faktora çevrildiyini qeyd edib:

 “ Rusiya kimi güclü bir dövlət Ermənistanı etirbarlı tərəfdaş kimi görmək istəyirdi... Bu gün Ermənistanın özünü qazla təmin etmək üçün Rusiyadan başqa alternativi yoxdur. Baxmayaraq  ki, alternativ variant kimi İrandan qaz almaq üçün  cəhdlər edirik, ancaq hələlik bu istədiyimiz nəticəni vermir. Əgər belə bir imkan olsaydı, Ermənistan çoxdan  bu alternativdən yararlanardı. Iranın yürütdüyü siyasəti nəzərə alsaq, o zaman əminliklə deyə bilərik ki, Ermənistanın bu ölkədən qaz almaq perspektivi uğurla nəticələnməyəcək. Alternativin  olmaması isə Rusiyanı öz qazını bahalaşdırmaq baxımından tam hüquqa malikdir və bunu edə bilər.  Nə qədər ki, Rusiya ilə siyasi münasibətlər normallaşmayıb və təzyiq prosesini dayandırmayıb qazın qiyməti istənilən vaxt qalxa bilər”.

Bostancyan eyni zamanda Paşinyan hakimiyyətinin yürütdüyü siyasəti tənqid edərək bildirib ki, onun yürütdyü siyasət nəticəsində cəmiyyətdə qeyri-müəyyənlik və məyusluq yaranıb.

 “Artıq erməni cəmiyyətinin sabaha ümidi yoxdur. Buna da səbəb  hakimiyyətə gəlişi zamanı verdiy vədlərə əməl etməməsi, əksinə vəziyyətin daha da pisləşməsidir. O baxımdan mən ölkədə yaranmış durumdan çox narahatam”, - erməni ekspert  qeyd edib.

Ümumiyətlə erməni politoloq və ekspertlər  hesab edirlər ki, Paşinyanın  məğlubiyyəti ilk növbədə bölgələrdən və kəndlərdən başlayacaq. Səbəbi də indiyə kimi effektli idarəetmə sisteminin yaradılmaması ilə bağlıdır. Yəni, verdiyi vədlərin fiaskoya uğrmasıdır. Effektiv idarəetmə sistemin yaradılmaması nəticəsində əsasən kəndlərdə və əyalətdə yaşayan insanların həyat şəraitinin pisləşməsinə səbəb olub. Ona görə də son aylarda bölgələrdə mütəmadi olaraq etriaz aksiyaları keçirilir. Bu etiraz dalağası isə vüsət almaqdadır və bütün bölgələri əhatə etməkdədir. Odur ki, Ermənistanda verilən vədlərin yerinə yetirilməməsi,  əksinə baş nazir Paşinyanın populist  bəyanatları sanki  asta işləyən minanı xatırladır və günün birində  çox pis formada partlayacaq.
Burada digər bir məqam isə Paşinyan komandasının yekcins  və təcrübəsiz olmasıdır. Komanda təcrübəsiz olduğundan  fikir ayrılıqları yaranmaqda və bu proses dərinləşməkdədir.  Paşinyan bunu artıq görür və “yumşaq əl” taktikasından “dəmir əl” taktikasını seçməyi planlayır. Ancaq bunun hansı effekt verəcəyi  də bəlli deyil. Bu, Paşinyan hakimiyyətinin daha sürətlə dağılmasına rəvac verə bilər.  Paşinyan ilk olaraq sosial şəbəkələrdə barəsində  sərt  yazılara reaksiya verməkdədir.

 Aprelin 4-də sosial şəbəkə iştirakçısının  Paşinyan hakimiyyətini dövləti məhv etməkdə ittiham edən bir status yazıb.  Sosial şəbəkə iştirakçısı  öz statusunda bunları qeyd edib: “Bu hökumət Ermənistanı məhv edərək, Böyük Turana yol açmaq üçün  hakimiyyətə gəlib”.

 Bundan sonra Paşinyan Təhlükəsizlik xidmətinin rəhbərinə  həmin şəxs barəsində  ciddi tədbir görmək barədə göstəriş verib. Onu bu göstərişi qısa zamanda həyata keçirilib. 

Müxalifət Respublikaçılar partiyasının  sədr müavini  Armen Aşotyan son günlərdə  Paşinyan hakimiyyətinin tənqidi fikirlərə dözməyərək,  kəskin reaksiya  verməsini ciddi problemlərə yol açacağını bildirib. O, qeyd edib ki, erməni cəmiyyəti qısa zamanda  inqilabi terrorun şahidi olacaq. Onun fikrincə, Paşinyan verdiyi vədlərə əməl edə bilmədiyindən reytinqi cəmiyyətdə sürətlə aşağı düşür və ölkədə idarəetməni həyata keçirə bilmir: “O, öz hakimiyyətini qoruyub-saxlamaq üçün  inqilabı terrora əl atacaq” .

Baş verənlər bir daha onu sübut edir ki, Ermənistan nə qədər işğalçı siyasətinə son verib Azərbaycan və Türkiyə ilə normal münasibətlər qurmayıb, bu ölkənin xilası mümkün deyil.

Mürtəza Bünyadlı
Ölkə.az

ŞƏRH YAZ
0

İki Əlidən...səs çıxmaz!

İki Əlidən...səs çıxmaz!
13:35
06.11.2019
67598
Analitika
A
Müxalifətin Dəyirmi Masaya yığışıb, sonra da memorandum qəbul etməsi mənə bilirsinizmi nəyi xatırlatdı? Hə, “Nəsimi” filmini. Daha doğrusu o filmin sonunda bir epizodu: “Görsən bu asılan neçənci Nəsimidir?”.

Sitat bəlkə də yersiz idi. Amma məntiq də var axı? Görəsən, bu müxalifətin neçənci birliyidir və ya birliyə cəhdidir?

Nə bilim, sayı yox, hesabı yox. 

Dünən Müsavat Partiyasının qərargahında Dəyirmi Masaya yığışanların spektri də maraqlıydı. Vaxtıyla, elə indinin özündə belə bir-birinə düşmən kəsilən qüvvələr – bunun özü absurdun yekəsidir – və keçmiş nazir və məhbus Əli İnsanov! Sonuncu yeni müttəfiqlərini bilirsinizmi necə adlandırmışdı vaxtıyla? Axı o qədər də uzaq tarix deyil?

“İsa Qəmbər genetik xəstədir".

"Vaxt gələcək bu müxalifətin övladları öz babalarını nifrətlə yad edəcəklər..."
Bunlar Əli İnsanovun vaxtilə müxalifət haqda dediyi hələ ən yumşaq ifadələridir. Hətta o, indi bir sırada oturduğu adamları faşist də adlandırmışdı, əxlaqsız da...

İndi həmin “faşistlər” və “genetik xəstələr” və riyakar bir Masada əyləşib.
Əli İnsanovun bu riyakarlığı təəccüb doğurmur. Dünən hakimiyyətdə idi, rüşvət alırdı, müxalifəti söyürdü. Hakimiyyətdən atıblar, rüşvət ala bilmir, olub müxalifət... Təəccüblü deyil...

Təəccüb doğuran Müsavat rəhbərliyinin bu partiyanı faşist partiyası adlandıran Əli İnsanovu öz qərargahına dəvət edib demokratiyadan, insan haqlarından danışmasıdır...

“Bu, anekdotdur... Bu, gülüş doğurur. Bu, utancvericidir...
Bu, prinsipsizlikdir”.
Son sözləri bir dostumuz yazmışdı dünən sosial şəbəkələrdə. Və necə də haqlıdır.

Müxalifətin Rəsul Quliyevlə, Etibar Məmmədovla əməkdaşlığı nə qədər uğurlu oldusa, Əli İnsanovla da o cür olacaq. Nəinki uğurlu, hətta pis olacaq, daha biabırçı nəticələnəcək. Çünki Əli İnsanov Azərbaycan xalqının tarixində rüşvət və korrupsiyanın simvolu kimi qalıb. Azərbaycan səhiyyəsinin anasını ağladan Əli ilə Azərbaycan siyasətinə siyasi kannibalizimlik gətirən digər Əlinin bir yerdə olmasının özü də simvolikdir, haradasa. 

Əslində dünün Dəyirmi Masada yığışanlar üz-üzə gözü açıq yatan canavarları xatırladırlar. Zəifləmişi, ehtiyatı əldən verəni mütləq parçalayacaqlar.
Elə əvvəlcə İsa Qəmbərin, daha sonra isə Hikmət Hacızadənin çıxışlarında bir məqam yadınızdadırmı? “Gəlin bir-birimizi ittihamlara son qoyaq”, “Sosial şəbəkələrdəki savaşı bitirək”. Bitməyəcək. Bilirsinizmi niyə? Çünki Əli Kərimli kimi Facebook canavarı əsla öz xislətindən geri çəkilməyəcək. Elə digərləri də. Müharibə hələ bundan sonradır. Qızğın döyüşlər, ittihamlar, troll söyüşləri qabaqdadır.

Digər bir məqam isə Pənah Hüseynin “daha böyük tərkibdə yığışaq” təklifidir. Bu isə bilirsinizmi bizə nəyi xatırlatdı? Hə, SİDSUH yadınızdadrmı? Hansını ki Sabir Rüstəmxanlı onu “multfilm” adlandırmışdı. Elə dünənki Masa da həmin multfilmin illər sonra çəkilmiş yeni hissəsidir.
İndiki multfilmdə bir dəyişiklik var: Yeni qəhrəman peyda olub - Əli İnsanov. Özü də ağsaqqal və lider qismində. Bu adamlar bir həqiqəti başa düşmürlər ki, Əli İnsanov heç zaman lider olmayıb, olmayacaq da. Liderin keyfiyyətləri başqadır. Əli İnsanov yaxşı korrupsioner ola bilər. Əli İnsanov Heydər Əliyev siyasi kursuna xəyanət etmiş şəxsdir. Və yenə xəyanət edəcək, bu, aksiomadır. 

Dəyirmi Masada yığışanlar 30 ilə yaxındır ana müxalifətin kim olması ətrafında qəraragələ bilmir, bunun üstündə hətta düşmən olublar. Əgər İnsanovu Masaya onun korrupsiya yolu ilə yığdığı pula görə dəvət ediblərsə, yenə yanılırlar. Məşhur bir məsəli bir qədər improvizə etsək, tam onluqdan vuracağıq: “Əli İnsanov pulu əlində xışıldadar, amma verməz!”.

Səbuhi Sədəf

ŞƏRH YAZ
1

AXCP, Müsavat, Əli İnsanov "əməkdaşlığı" müxalifətə NƏ VƏD EDİR? — TƏHLİL

AXCP, Müsavat, Əli İnsanov
12:41
06.11.2019
1606
Analitika
A
Noyabrın 5-də Müsavat Partiyasının qərargahında İsa Qəmbər, Əli Kərimli, Arif Hacılı, Əli İnsanov, Pənah Hüseynin bir araya gələrək müxalifət adından ölkədəki mövcud durumu müzakirə edərək, gələcək birgə əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə etməsi müxalifət düşərgəsinin digər təmsilçilərinin etirazına səbəb olub.

Müsavat qərargahında AXCP, Müsavat və Əli İnsanovun birgə əməkdaşlıq fəaliyyətinin gələcək perspektivlərinə və digrə müxalifət qüvvələrinin həmin toplantıya dəvət olunmaması ilə bağlı ADP sədri Sərdar Cəlaloğlunun mövqeyini öyrənməyə çalışdıq.

“Ölkə.Az”a açıqlama verən ADP sədri Sərdar Cəlaloğlu ilk olaraq digər müxalifət partiyalarının və təmsil olunduğu ADP-nin dəvət olunmamasına aydınlıq gətirərək deyib ki, Arif Hacılı bizi müxalifət deyil, iqtidarın adamı hesab etdiyindən həmin toplantıya dəvət etməyib.

“ Müsavat Partiyası, şəxsən  Arif Hacılı bizi  hökumətin adamı hesab edirlər və ona görə də dəvət etməyib. Arif Hacılı əgər  Əli Kərimli və Əli İnsanovu dəvət edərək bir masa arxasında Azərbaycanın problemlərini müzakirə etməyi özünə layiq bilibsə, həmçinin digər müxalifət təmsilçilərini orada  görmək istəmirsə, bu, o deməkdir ki, onlar bizi Əli İnsanovdan  pis müxalif qüvvə kimi tanıyır. Müxalifət kimi qəbul etmir”, - deyə Cəlaloğlu bildirib.

Bir-birini həzm etməyən qüvvələrin yenidən bir araya gələrək birgə əməkdaşlıq perspektivinə gəldikdə S.Cəlaloğlu deyib ki, əzəldən  Əli Kərimli ilə İsa Qəmbər arasında  açıq və gizli rəqabət olub və bu, davam etməkdədir: “Müxalif düşərgədə Müsavat önə çıxanda Əli Kərimli ona mane olub, Əli Kərimli  də qabağa çıxanda Müsavat. Biz  dəfələrlərlə buna  şahidlik etmişik. Ölkədə hansısa ciddi siyasi proseslər gedəndə və yaxud seçkiöncəsi müxalifətin  geniş spektrinin bir araya gələrək vahid mövqe ortaya qoyması lazım olanda bu iki partiya hər zaman dağıdıcı mövqedən çıxış edib. Nəticədə müxalifətin  birliyi parçalanıb. Gəlin faktlara istinad edək. 2003-cü ildə bütün müxalifət İsa Qəmbərin ətrafına toplaşanda, Əli Kərimli  Etibar Məmmədovu dəstəklədi. Nəticədə ciddi müxalif qüvvələr bir araya gələ bilmədiyindən nailiyyət əldə olunmadı. 2005-ci ildə də eyni qaydada bu partiyaların liderlərinin  bir-birini qəbul etməməsindən  uğurlar əldə edilmədi. Sonda Əli Kərimlinin iradəsi ilə Müsavat “Azadlıq” blokundan çıxarıldı. Elə götürək 2010- 2013-cü il  seçkilərini. O zaman İctimai Palata,  daha sonra Milli Şura yaradıldı. Bu qurumda  əsasən bu iki partiya təmsil olundu. Nəticəsi nə oldu? Bu iki partiya yenə bir-birini qırmağa başladı. Milli Şurada vahid namizəd məsələsində ortaq məxrəcə gələ bilmədiklərindən  ayrıldılar. Bu müddət ərzində nəsə ciddi hadisə baş verdi və yaxud münasibətlərdə hansı beləmi ciddi dəyişiklik oldu ki, yenidən bir araya gədlilər ? Yox. Hansı dəyişiklik baş verməyib. Bu elə bundan öncə başladılan oyunların davamıdır. Necə ki, bundan əvvəlki seçkilər və ölkədə ciddi siyasi proseslər gedəndə müxaliftə bir araya gəlməyə cəhd edən də bu qüvvələr ortaya düşüb müxalif düşərgəni parçalayıb. İndi də AXCP və Müsavat bir araya gəlməklə əslində müxalifətin daha geniş spektrdə birliyinə mane olmaqla, növbəti nailiyyətsizliyə imza atmaqdır”.

Arif Hacılının Əli Kərimli iləbir araya gəlməsinin əsas səbəbini izah edən ADP sədri deyib ki,  Əli Kərimli icazəsiz aksiya keçirməklə öz aktivinə xal qazandırmaqla önə çıxması, heç də Arif Hacılının ürəyindən deyil: “Ancaq Arif Hacılının indiki bir məqamda nə Əli Kərimliyə qarşı hücuma keçməyə, nə də ki, ayrıca  mitinq keçirmək imkanı yoxdu.  Hücuma keçə bilməz ona görə ki,  müxalif ictimai rəy onun əleyhinə işləyəcək.
Bir şeyi də qeyd edim ki, ilin əvvəlində və keçən il belə bi hal yaşandı. İndi də həmin proses təkrarlanmaqdadır.  Belə ki, onda da Əli Kərimli mitinqlər məsələsində önə çıxdı və Arif Hacılı onu dsətəklədi. Müsavat   təşəbbüs göstərib birgə aksiya keçirmək istəyəndə Əli Kərimli aksiyaları təxirə saldı. İndi də həmin proses baş verdi.  Öz aktivinə xal qazandıran Əli Kərimli aksiyaları təxirə salıb.

Arif Hacılı da mitinqlərə bu xalı öz aktivinə qazandıra bilmədiyindən başqa bir variant əl atıb, Əli Kərimli və Əli İnsanovla  birgə əməkdaşlıq formatına təşəbbüs etməklə buna nail olmaq istəyir.

Sual oluna bilər ki, məgər Əli Kərimli  bunu başa düşmür və niyə bilərəkdən bu oyuna gedir, Hacılı ilə birgə əməkdaşlığa razılıq verir. Axı, bunun sonunun olmayacağını hər iki tərəf yaxşı bilir. Bu nəyə lazımdır? 

Bildiyiniz kimi Əli Kərimli artıq mitinqlər keçirməmək barədə qərar verib. Yaxşı bilir ki, bir müddətdən sonra tərəfdarları aksiyaların keçirlməməsinə görə onu qınamağa  başlayacaqlar. Ona görə də Arif Hacılının ona belə bir təklifi göydəndüşmə oldu. Kərimliyə indi gələcəkdə  məsuliyyətdən boyun qaçırmaq üçün qurbanlı keçi lazımdır.   Əli Kərimli üçün  qurbanlı keçi kimi Müsavatı və Arif Hacılını seçib. O baxımdan Əli Kərimli Arif Hacılı ilə  gələcəyi olmayan birgə əməkdaşlığa razılıq verib. Zamanı yetişəndə Əli Kərimli yenə başlayacaq Müsavatı və Arif Hacılını ittiham etməyə. Bundna sonra başalayacaq qarşılıqlı ittihamlar. Bir-birini xəyantədə ititham etməyə.

Digər tərəfdən bu Arif Hacılıya da laızmdır. Çünki bu qüvvələrsonda öz nailiyyətsizliklərini kiminsə üzərinə atmalıdır. Bunun üçün ən münasib forma əməkdaşlıq etmək üçün bir uyğun format seçilir və sonda uğursuzluq olanda  məsuliyyəti bir-birinin üzərinə atmaqla məsuliyyətdən qaşmağa başlayırlar. İndi də həmin yol seçilib, gələcəkdə yenidən məsuliyyətdən boyun qaçırmaq üçün…”

Cəlaloğlu onu da əlavə edib ki, indi Arif Hacılıya sual verirəm  bu ötən müddətdə Əli Kərimlinin münasibətində əməkdaşlıq etmək üçün hansısa ciddi  dəyişilik baş verdi, onunla yenidən bir masa arxasında  əyləşdin: “Əgər müttəfiqlik edəcəkdinsə, niyə Milli Şuranı tərk etdin. Oradan çıxmazdınız. Necə ki, bu cür suallara cavab tapa bilmirik, bax,  bu günükü tədbirin də  siyasi mahiyyətinə cavab verə bilməyəcəyik. Bax, bütün bu səsləndirilən  arqumentlər  onu deməyə əsas verir ki, AXCP, Müsavat, Əli İnsanov əməkdaşlığının sonu olmayacaq”.

Mürtəza
Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
1
BAĞLA