Tramp cümhuriyyətin 100 illiyi ilə bağlı məktubunda nə demək istəyib? — TƏHLİL

Tramp cümhuriyyətin 100 illiyi ilə bağlı məktubunda nə demək istəyib?
21:12
30.05.2018
38263
Analitika
A
Newtimes.az saytı ABŞ prezidenti Donald Trampın Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi münasibətilə Prezident İlham Əliyevə göndərdiyi təbrik məktubunu təhlil edib.

"Ölkə.Az" həmin təhlil yazısını təqdim edir:

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi münasibətilə Amerika Prezidenti Donald Tramp Prezident İlham Əliyevə təbrik məktubu ünvanlayıb. ABŞ dövlət başçısı xoş sözlər ifadə edərək, Azərbaycan rəhbərinə uğurlar arzulayıb. Bununla bərabər, Amerikanın rəhbəri Azərbaycanla əməkdaşlıq etməkdə maraqlı olduqlarını və bu sahədə işləmək arzusunda olduğunu ifadə edib. D.Tramp Azərbaycanla əməkdaşlığın konkret istiqamətlərini inkişaf etdirməyin zəruriliyini qeyd edib. Bundan başqa, ABŞ dövlət katibi Mayk Pompeo Xalq Cümhuriyyətinin yaradılmasının 100-cü ildönümü ilə əlaqədar məxsusi bəyanatında Azərbaycanı dünyada parlament respublikası quran ilk ölkə adlandırıb. Bu fikirlərin geosiyasi analizi üzərində dayanmağa ehtiyac duyuruq.

Növbəti məktub: Trampın təbriki və əməkdaşlıq təklifləri

ABŞ-ın dövlət başçısı Donald Tramp Azərbaycan Prezidentinə növbəti məktubunu göndərib. Bu dəfə Amerika rəhbəri azərbaycanlı həmkarını Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qurulmasının 100 illiyi münasibətilə təbrik edib. Eyni zamanda, məktubda qarşılıqlı münasibətlərə dair maraqlı fikirlər ifadə edib. Ekspertlərin diqqətini daha çox bu məqam çəkib. Bir sıra analitik mərkəzlər dərhal həmin fikirləri ifadə etməklə Amerika Prezidentinin nələri nəzərdə tutması barədə məqalələr dərc etməyə başlayıblar (bax: məs., Почему Трамп стал обхаживать Алиева / "Regnum", 25 may 2018).

Əslində isə vəziyyət kifayət qədər aydındır. Vaşinqton Azərbaycanın legitim iqtidarı ilə ən yaxın münasibətlər qurmaqda maraqlıdır. Hazırda tərəflər arasında əlaqələr yüksək səviyyədədir, lakin D.Tramp arzulardı ki, müxtəlif sferaları, ilk növbədə, enerji, ticarət, iqtisadiyyat, terrorla mübarizə və təhlükəsizlik məsələlərini əhatə edən yeni irəliləyişlər olsun. Bunlar da təsadüfən aktuallaşmayıb. Burada həm qlobal miqyasda baş verən proseslər, həm də Amerikanın yeni geosiyasi kursu formalaşdırmaq məqsədi öz rolunu oynayır.

Ancaq daha əsaslı səbəb Cənubi Qafqazda məhz Azərbaycanın müstəqil siyasət yeridə bilməsi ilə bağlıdır. Ermənistan və Gürcüstan bu istiqamətdə çox geridə qalırlar. Onların heç biri müstəqil geosiyasi rol oynaya bilmirlər. Azərbaycan isə həm qlobal miqyaslı geosiyasi proseslərin məntiqinə uyğun addımlar atır, həm də özü maraqlı geosiyasi-mədəni dəyərlər yarada bilir. Bakının beynəlxalq təhlükəsizliyə verdiyi töhfələr qiymətlidir. Azərbaycan rəhbərliyi uğurlu siyasətlə regionun bütün böyük dövlətləri ilə əlaqələr qurub. Rusiya, Türkiyə və İran Azərbaycanın əməkdaşlıqda tərəfdaşlarıdırlar.

Təsadüfi deyil ki, ermənilər və onların havadarları Azərbaycan-İran münasibətlərinin səmərəli inkişafından çox narahatdırlar. Onların qulbeçələri yazdıqları məqalələrdə Bakını Tehranla əməkdaşlıqda ittiham etməyə çalışırlar. Halbuki İran bir zamanlar ermənilər üçün həyat yolu rolunu oynamışdı. İndi erməni ekspertlər Amerikanın Azərbaycana münasibətini İran məsələsi ilə qarışdırmağa çalışırlar. D.Trampın təbrik məktubu isə bu cəhdlərin tamamilə puç olacağından xəbər verir.

Amerika Prezidenti məktubunda vurğulayır: "Azərbaycan və Birləşmiş Ştatlar mürəkkəb regional çağırışların həlli üçün birgə işləyərək sıx tərəfdaşlıq edirlər. Təhlükəsizlik və terrorizmlə mübarizə sahəsində əməkdaşlığınızı, habelə uzunmüddətli ticarət əlaqələrimizi dəyərləndirirəm. Enerji sahəsində illərlə davam edən əməkdaşlığımız bu il, inanılmaz bir nailiyyət kimi, Avropanın zəruri enerji təhlükəsizliyini təmin edəcək ilk qazın Cənub Qaz Dəhlizi vasitəsilə nəqli sayəsində zirvəyə yüksəlmişdir" (bax: Amerika Birləşmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Trampdan / AZƏRTAC, 24 may 2018).

D.Tramp əməkdaşlığın bir sıra istiqamətlərini konkret və aydın ifadə edib. Bunlar təhlükəsizlik, terrorizmlə mübarizə, uzunmüddətli ticarət əlaqələri, enerji sahəsindən ibarətdir. Bu müddəaların hər biri strateji xarakterə malik olmaqla müasir geosiyasi mənzərədə önəmli yer tutur. Məhz buna görədir ki, D.Tramp aydınca yazır ki, iki ölkə mürəkkəb regional çağırışların həlli üçün birgə işləyərək sıx tərəfdaşlıq edirlər.

Burada başqa mühüm məqam Amerika Prezidentinin Cənub Qaz Dəhlizi layihəsini xüsusi qeyd etməsi ilə bağlıdır. Məlumdur ki, iyunun 12-də Azərbaycan və Türkiyə prezidentləri TANAP-ın rəsmi açılışını edəcəklər. D.Tramp bu hadisəni "enerji sahəsində illərlə davam edən əməkdaşlığın bu il, inanılmaz bir nailiyyət kimi, Avropanın zəruri enerji təhlükəsizliyini təmin edəcək ilk qazın Cənub Qaz Dəhlizi vasitəsilə nəqli sayəsində zirvəyə yüksəlməsi" kimi qiymətləndirir (bax: əvvəlki mənbəyə).

İnanılmaz nailiyyət: İlham Əliyevin siyasi uğuruna heyranlıq

Deməli, Cənub Qaz Dəhlizinin işə salınması Amerika rəhbərliyinin nəzərində "inanılmaz nailiyyət" və "Avropanın zəruri enerji təhlükəsizliyini təmin edəcək ilk qaz layihəsi"dir. Axı, bu layihənin baş tutmasında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev başlıca rolu oynayıb. Onun qətiyyətli, inamlı və səmərəli fəaliyyəti nəticəsində meydana gələn maneələr sürətlə aradan qaldırıldı.

Hətta Qərbdə müəyyən dairələr layihə ilə bağlı tərəddüd edib ona mane olmağa çalışanda, Azərbaycan rəhbəri təşəbbüs göstərərək maliyyə xərcləri də daxil olmaqla əsas işləri üzərinə götürdü. Donald Trampın məktubundakı etirafları məhz bu iradənin, siyasətin qarşısında baş əyməyi ifadə edir. Erməniləri də narahat edən məsələnin bu aspektidir. Onlar görürlər ki, ABŞ kimi qüdrətli dövlət Azərbaycan rəhbərliyinin siyasətini dəstəkləyir və qarşılıqlı əlaqələrin inkişafına maraq göstərir.

Burada D.Trampın məktubunun məzmunundan kənara çıxaraq, ABŞ dövlət katibi Mayk Pompeonun da Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qurulmasının 100-cü ildönümü ilə əlaqədar bəyanatındakı bir fikri vurğulayaq. M.Pompeo yazır: "...Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dünyada ilk parlament respublikası və qadınlara səsvermə hüququnu verən ilk ölkələrdən biri olub" (bax: ABŞ dövlət katibi Cümhuriyyətin 100 illik yubileyi münasibətilə Azərbaycan hökumətini və xalqını təbrik edib / AZƏRTAC, 28 may 2018).

Bu sözlər ermənilərin Azərbaycana qarşı apardıqları qarayaxma kampaniyasına tutarlı cavablardan biridir. M.Pompeo ifadə edir ki, Azərbaycanda parlament respublikası hələ 100 il bundan əvvəl yaranıb, Ermənistanda isə indi-indi nəsə etmək istəyirlər. Deməli, Azərbaycan demokratiya sahəsində Ermənistanı ən azından 100 il qabaqlayır. Bu kontekstdə Azərbaycanda insan haqlarına əməl etmək ənənəsi də Ermənistanda olandan xeyli qədimdir. Azərbaycan dünyada qadınlara səsvermə hüququnu verən dövlətlərdəndir. Bunlar reallıqdır və Amerika siyasiləri tərəfindən etiraf edilməsi müsbət hadisədir.

Bu fikirlərin işığında D.Trampın məktubunda vurğuladığı bir məqam daha dolğun görünür. D.Tramp yazıb: "Qarşıdan gələn aylar Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli üçün imkanlar açacaq, bu isə ABŞ-Azərbaycan əməkdaşlığının genişləndirilməsinə daha yaxşı şərait yaradacaqdır. ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədri kimi Birləşmiş Ştatlar bu münaqişənin sülh yolu ilə dayanıqlı həlli üçün Sizinlə əməkdaşlığı səmimiyyətlə arzulayır" (bax: Amerika Birləşmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Trampdan / AZƏRTAC, 24 may 2018).

Bu fikirləri M.Pompeonun mövqeyi ilə müqayisə etdikdə, aydın olur ki, ABŞ Azərbaycanla demokratik dövlət statusunda Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllini müzakirə etmək niyyətindədir. Yəni Birləşmiş Ştatlar ilk növbədə Azərbaycan rəhbərliyinin ədalətliliyinə, müdrikliyinə və demokratikliyinə inanır, bu çərçivədə də münaqişənin sülh yolu ilə həllinə ümid edir. Vaşinqton onu da ifadə edir ki, ABŞ həmin istiqamətdə fəallığını artırmağa hazırdır. Buna görədir ki, D.Tramp məktubun sonunda vurğulayır "...Sizinlə birgə işləməyi səbirsizliklə gözləyirəm" (bax: əvvəlki mənbəyə).

Bütün bunlar bir daha təsdiq edir ki, ermənilərin narahatlığı Azərbaycanın uğurları ilə bağlıdır. Dövlət başçısı İlham Əliyevin yeritdiyi siyasət tam mənası ilə öz bəhrələrini verir. ABŞ regionda Azərbaycanla bütün istiqamətlərdə əməkdaşlığı inkişaf etdirməkdə maraqlıdır. Bu zaman Vaşinqton birmənalı ifadə edir ki, Azərbaycanı dünyada demokratik respublika qurmaq və insan haqlarına əməl etmək sahəsində qabaqcıl ölkələrdən biri hesab edir. Regionun mövcud problemlərinin həllinə də Vaşinqton məhz bu təməl prinsiplər müstəvisində yanaşmaqda qərarlıdır.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Mehriban Əliyevanın Fransa səfəri — Müasir diplomatiyamızda yeni səhifə

Mehriban Əliyevanın Fransa səfəri
21:38
13.03.2019
466
Analitika
A
Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın martın 11-12-də Fransa Respublikasına səfəri proqramının zənginliyi, görüş və danışıqların yüksək səviyyəsi ilə yadda qaldı. Azərbaycan-Fransa əlaqələrinin inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyətə malik olan bu səfər diplomatiya tariximizə yeni səhifə kimi yazıldı. Səfər, eyni zamanda, dünya və Avropa ictimaiyyətində Azərbaycan barədə müsbət imicin formalaşmasından, ölkəmizə və şəxsən Mehriban xanım Əliyevaya böyük diqqət və hörmətdən, nəhayət, Birinci vitse-prezidentin diplomatik məharətindən xəbər verir.

"Ölkə.Az" trend-ə istinadən səfərin əhəmiyyətini, səciyyəvi məqamlarını bir daha diqqətə çatdıraraq, bununla bağlı fikir və mülahizələri oxucularla bölüşməyi lazım bildi.

Fransa Qərbin aparıcı, inkişaf etmiş, Avropa İttifaqının lider dövlətlərindən biridir. Paris ənənəvi olaraq Avropa və dünya siyasətinə ciddi təsir göstərir. Cənubi Qafqazda da fəallığı ilə seçilən bu ölkə ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədridir. Onun Yerevana təsir imkanları da ayrıca söhbətin mövzusu ola bilər. Fransada erməni diasporu və lobbisinin dövlət siyasətinə təsir göstərdiyi sirr deyil. Onlar Azərbaycan-Fransa əlaqələrini hər vəchlə əngəlləməyə, münasibətlərə kölgə salmağa çalışırlar. Lakin artıq zaman Azərbaycanın xeyrinə işləyir.

Fransa Azərbaycanla enerji sahəsində fəal əməkdaşlıq edir. “Total” şirkəti “Əsrin müqaviləsi”nin başlanğıcdan bu neft kontraktında yer alıb. Parisin Azərbaycanla münasibətlərində diqqətçəkən daha bir məqam kosmik sahədə mövcud əməkdaşlıqdır. Azərbaycan kosmik peyklərini orbitə məhz Fransanın kosmodromundan çıxarır.

Göründüyü kimi, Fransa ilə əməkdaşlığın inkişafı Azərbaycanın xarici siyasətində həmişə prioritet istiqamətlərdən biri olub.

Mədəniyyət sahəsində əlaqələrə gəlincə, ilk növbədə, Heydər Əliyev Fondunun Fransada həyata keçirdiyi humanitar layihələr yada düşür. Artıq bu ölkənin mədəni həyatında Fondun yeri aydın görünməkdədir. Gəlin, xatırlayaq: Parisdə terror qurbanlarına həsr olunmuş 7-ci Beynəlxalq Konqresin keçirilməsinə, Fransanın müxtəlif regionlarındakı 20-dək kilsənin bərpasına yardım, Strasburq kafedralının XIV əsrə aid olan beş vitrininin, Versal Sarayının parkındakı ümumbəşəri abidələrin bərpası, Luvr muzeyində İslam İncəsənəti Departamentinin yaradılması və sair. Kann şəhərində Azərbaycan mədəniyyəti günləri keçirildi, Parisdə Azərbaycan Mədəniyyəti Mərkəzi yaradıldı, Fransa Dövlət Şərq Dilləri və Mədəniyyətləri İnstitutunda Azərbaycan dili fakültəsi açıldı... Bu, Fransada Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi, bilavasitə Mehriban Əliyevanın təşəbbüsü ilə reallaşdırılan layihələrin heç də tam olmayan siyahısıdır. Təsadüfi deyil ki, birinci xanım Mehriban Əliyevanın Fransa-Azərbaycan əlaqələrinin inkişafına verdiyi böyük töhfələr, mədəniyyət, elm və təhsil sahələrindəki xidmətləri Fransa görüşlərində xüsusi vurğulanırdı. Bunu Fransanın Baş naziri Eduard Filip, Senatın sədri Jerar Larşe və başqaları dilə gətirdilər. Xatırlatmaq yerinə düşər ki, bu xidmətlərinə görə birinci xanım Mehriban Əliyeva Fransa Respublikasının “Şərəf Legionunun Zabiti” dövlət ordeni ilə təltif olunub.

Beləliklə, Fransa ilə münasibətlərin inkişafı istər siyasi-iqtisadi və humanitar baxımdan, istərsə də ermənilərin anti-Azərbaycan təbliğatının neytrallaşdırılması nöqteyi-nəzərindən müstəsna əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin Fransaya münasibətdə məqsədyönlü, düşünülmüş siyasəti bu ölkənin qapılarını üzümüzə daha geniş açır. Yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər ölkələrimiz arasında əlaqələrin möhkəmlənməsinə güclü impuls verir, ona arzuedilən dinamika gətirir.

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın uğurlu Paris səfəri, yüksək səviyyəli görüşləri və danışıqları, ilk növbədə, bu praqmatik, milli maraqlara xidmət edən siyasətdən qaynaqlanır.

Əminliklə deyə bilərik ki, Fransa-Azərbaycan münasibətlərində yeni səhifə açan bu səfər qarşılıqlı əlaqələrin inkişafına ciddi töhfə verdi. Yeri gəlmişkən, bu fikrə Mehriban Əliyeva ilə görüşündə Fransa Respublikasının sabiq Prezidenti Nikola Sarkozi də şərik çıxdı.

Bu gün beynəlxalq miqyasda söz və nüfuz sahibinə çevrilən, etibarlı tərəfdaş kimi qəbul edilən Azərbaycanla əlaqələrin genişlənməsində dünyanın bütün inkişaf etmiş ölkələri kimi, Fransa da maraqlıdır. Bunu Mehriban xanımın Parisdə keçirdiyi bütün görüşlərdə Fransanın yüksək vəzifəli rəsmiləri də xüsusi vurğulayırdılar.

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın Fransaya səfərini bir neçə aspektdən səciyyələndirmək olar. Dünya Mehriban xanımın Parisdə yüksək hörmət-izzətlə qarşılandığının, ona göstərilən ali diqqətin şahidi oldu. Bu mənzərə Fransa siyasi elitasının Mehriban xanım Əliyevanı nüfuzlu lider kimi qəbul etdiyini göstərir. Həm də onu göstərir ki, Mehriban Əliyeva Qərb ölkələrinin nəzərində müsəlman-Şərq aləminin müasir dünya ilə ayaqlaşan, eləcə də Qərb dəyərlərini dərindən anlayan mütərəqqi ictimai-siyasi xadimdir. Hazırda müsəlman ölkələrində bu statusa malik ikinci bir siyasətçi qadın tapmaq çətindir.

Səfərin digər mühüm aspektlərindən biri, qeyd etdiyimiz kimi, siyasi-iqtisadi, humanitar mövzularda yüksəksəviyyəli müzakirələrin aparılması oldu. Birinci vitse-prezidentin aparıcı şirkətlərin rəhbərləri ilə görüşləri və danışıqları Azərbaycanın qeyri-neft sektoruna xarici investisiyanın cəlb edilməsində Mehriban xanım Əliyevaya yüksək inam və etimadın, eləcə də onun şəxsi nüfuzunun göstəricisi kimi diqqəti cəlb edir. Fransanın iqtisadiyyat və maliyyə naziri Brüno Lömerin qeyd etdiyi kimi, Fransa ilə əlaqələr həm də ölkəmizin Avropa İttifaqı ilə yaxınlaşmasına böyük töhfə verə və Azərbaycanın bu təşkilata inteqrasiyası üçün pəncərə rolunu oynaya bilər.

Səfər çərçivəsində keçirilən görüşləri sıralasaq, Fransanın Baş naziri Eduard Filip ilə görüşü ön sıraya qoymaq olar. Ölkələrimiz arasında siyasi, iqtisadi və digər sahələrdə əlaqələrin uğurla inkişaf etdiyini bildirən Fransa Baş nazirinin fikrincə, Azərbaycan böyük iqtisadi potensiala malikdir və ikitərəfli əməkdaşlıq üçün yaxşı perspektivlər var. Azərbaycanın neft və qeyri-neft sektorlarında çalışan fransız şirkətləri daha fəal olmalıdır. Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva da bu fikirləri bölüşərək iqtisadi sahədə əməkdaşlıq üçün böyük potensialın olduğunu vurğuladı, fransız şirkətlərini ölkəmizdə daha fəal olmağa çağırdı. Humanitar sahədə əməkdaşlıqdan danışarkən Mehriban Əliyeva bildirdi ki, Azərbaycanda fransız dilinə və ədəbiyyatına böyük maraq var, ölkəmizin 300-dən çox məktəbində fransız dili tədris olunur. Bundan əlavə, Azərbaycan Dillər Universitetində fransız dili və ədəbiyyatı mərkəzi, Bakı Slavyan Universitetində fransız dili mərkəzi, Bakı Fransız Liseyi və Fransız-Azərbaycan Universiteti uğurla fəaliyyət göstərir.

Baş nazirlə təkbətək görüşün detalları tam açıqlanmasa da, səslənən fikirlər Fransanın Azərbaycanla bütün sahələrdə, xüsusən iqtisadi sahədə əməkdaşlığı daha da genişləndirmək istəyindən xəbər verir və bu, çox mühüm amil kimi diqqətəlayiqdir. Görüşdən sonra Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın və Baş nazir Eduard Filipin iştirakı ilə imzalanan Azərbaycan-Fransa sənədlərinə nəzər yetirsək, artıq bu istiqamətdə real addımların atıldığını görə bilərik.

Məsələn, “Azərbaycan Mərkəzi Bankı ilə “Rotchild & Cie” bankı arasında strateji əməkdaşlıq haqqında Saziş” imzalandı. Rotşildlərin bank biznesi investisiya-bank xidmətləri, korporativ bank xidmətləri, özəl kapital qoyuluşu, aktivlərin idarə olunması kimi mühüm sahələri əhatə edir.

Yaxud Azərbaycan Respublikası ilə Fransa İnkişaf Agentliyi arasında “Dəmir yolu sektorunun inkişafı proqramı çərçivəsində Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizinin Sumqayıt-Yalama dəmir yolu xəttinin yenidən qurulmasına dair konvensiya”, “Əməliyyat Nəzarəti Mərkəzinin yaradılmasına dair araşdırma müqaviləsi” və “Xocasən” deposunun siqnalizasiya və telekommunikasiya sisteminin reallaşdırılmasına dair müqavilə” ölkəmiz üçün xüsusi önəmə malik sənədlərdir.

Şimal-Cənub Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizi ilə Hindistandan və Körfəz ölkələrindən göndərilən yüklərin Azərbaycan ərazisindən keçməklə Rusiyaya, Qərbi Avropaya, Baltikyanı və Skandinaviya ölkələrinə daşınması nəzərə alınarsa, haqqında söhbət gedən konvensiyanın icrası ölkəmizin iqtisadiyyatına böyük dividendlər gətirəcək.

Əməliyyat Nəzarəti Mərkəzinin yaradılmasına dair araşdırma müqaviləsi, “Xocasən” deposunun siqnalizasiya və telekommunikasiya sisteminin reallaşdırılması haqqında müqavilə isə nəqliyyat infrastrukturunun inkişafında mühüm rol oynayacaq.

Azərbaycan iqtisadiyyatının neftdən asılılığını azaltmaq, qeyri-neft sektorunu inkişaf etdirmək istiqamətində ardıcıl və davamlı iş aparır. Fransanın iqtisadiyyat və maliyyə naziri Brüno Lömer ilə görüşdə bu barədə söhbət açıldı. Nazir Azərbaycan iqtisadiyyatının şaxələndirilməsində Birinci vitse-prezidentin mühüm rolunu qeyd etdi. Mehriban Əliyeva isə öz növbəsində, ölkələrimiz arasında siyasi dialoqun yüksək səviyyədə olduğunu, ancaq mövcud iqtisadi əməkdaşlığın real potensiala cavab vermədiyini vurğuladı. Onun fikrincə, tezliklə konkret layihələrin həyata keçirilməsinə başlanılmalı, cari ildə Azərbaycan-Fransa Hökumətlərarası İqtisadi Komissiyasının növbəti iclası keçirilməlidir. Bu təkliflər fransalı nazir tərəfindən yüksək qiymətləndirildi.

Azərbaycan dövləti üçün prioritet məsələlərdən biri də ətraf mühitin mühafizəsidir. “Suez Groupe” şirkətinin beynəlxalq inkişaf üzrə icraçı vitse-prezidenti Erik Qebali ilə görüşdə Azərbaycan ilə bu şirkət arasında ətraf mühit, ekologiya və digər sahələrdə əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olundu, ikitərəfli əlaqələrin müxtəlif istiqamətlərdə inkişafı ilə bağlı fikir mübadiləsi aparıldı. Suyun idarə edilməsi və su itkilərinə qarşı mübarizə sahəsində ölkəmiz (“Azərsu” ASC) və Fransa şirkəti arasında əlaqələrin müsbət təcrübəsi nəzərə alınarsa, bu əməkdaşlığın perspektivləri heç bir şübhə doğurmur.

Birinci vitse-prezident Mehriban xanım Əliyevanın Fransa səfəri çərçivəsində “Rothschild Global Financial Advisory” şirkətinin rəhbəri David dö Rotşild ilə görüşü də maraqlı məqamlarla yadda qaldı. Belə ki, Rotşildlər XIX əsrdə Azərbaycanda çox məşhur olublar. Bu barədə danışan Mehriban Əliyeva deyib: Bakı o zaman neft sənayesinin mərkəzi idi və Rotşild qardaşları Bakıya böyük investisiya gətirmişdilər. Bütün bunlar Bakıda neft sənayesini daha da canlandırmışdı. Rotşild qardaşları xeyriyyəçiliklə də məşğul olub, həmçinin Bakıda bir çox gözəl binalar tikiblər.

“Ailəmizin Sizin ölkənizdəki fəaliyyəti barədə bilirik və hesab edirəm ki, onlar tarixdə iz qoyan fəaliyyət göstəriblər”, - deyən “Rothschild Global Financial Advisory” şirkətinin rəhbəri Rotşildlərin Azərbaycandakı fəaliyyətinin tarixi köklərinin olduğunu bildirdi və Mehriban Əliyevanın ölkəmizə səfər dəvətini məmnunluqla qəbul etdi.

Fransa Senatının sədri Jerar Larşe, Milli Assambleyanın sədri Rişar Ferran ilə, həmçinin Fransa-Azərbaycan dostluq qrupunun sədri və müşavirlərlə görüş, aparılan səmərəli danışıqlar isə parlamentlərarası əlaqələr, habelə mədəniyyət, elm, səhiyyə və təhsil sahələrində Azərbaycan-Fransa münasibətlərinin inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Səhiyyə sahəsinə gəldikdə, Fransa Milli Xərçəng İnstitutunun təsisçisi və keçmiş prezidenti professor David Hayat ilə görüş çox əlamətdar sayıla bilər. Nəzərə alsaq ki, Birinci vitse-prezident ölkəmizdə səhiyyənin inkişafına hərtərəfli diqqət və qayğı göstərir, bu sahədə Fransa-Azərbaycan əməkdaşlığının yeni istiqamətlərinin müəyyənləşdirilməsi təcrübə mübadiləsinə və iki ölkənin onkoloji mərkəzləri arasında daha sıx əməkdaşlığın yaradılmasına, müştərək layihələrin həyata keçirilməsinə təkan verəcək.

Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın Fransaya səfəri iki dövlət arasında mədəni əlaqələrin inkişafı baxımından da çox əhəmiyyətlidir. Bu və digər məsələlər Fransanın birinci xanımı Brijit Makron ilə görüşdə müzakirə edildi. Brijit Makron qədim Azərbaycan mədəniyyəti incilərinin populyarlaşdırılması və beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması işində Mehriban Əliyevanın müstəsna rolunu yüksək qiymətləndirdi. Onun rəhbərliyi ilə müxtəlif vaxtlarda Fransada keçirilmiş mədəni tədbirlərin əhəmiyyəti vurğulandı. İnamla demək olar ki, bu görüş ailə və qadın problemləri, gender bərabərliyi, təhsil, ətraf mühitin mühafizəsi məsələlərində əməkdaşlığın dərinləşdirilməsinə xidmət edəcək.

Səfər çərçivəsində Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Fransanın mədəniyyət naziri Frank Risterin müşayiəti ilə Parisdəki Orsey muzeyini ziyarət etdi. Bu, bir daha təsdiqlədi ki, mədəniyyət sahəsi Azərbaycan-Fransa əlaqələrinin mühüm istiqamətlərindən biridir.

Fransada keçirilən bütün görüşlərdə Azərbaycanın bir nömrəli problemi olan Dağlıq Qarabağ münaqişəsi də xüsusi diqqət yetirilən mövzulardan idi. Birinci vitse-prezident Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə bağlı ölkəmizin prinsipial mövqeyini fransız hakimiyyətinin yüksək dairələrinə bir daha çatdırmaqla, ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrlərindən biri kimi nizamlanma prosesində Fransanın məsuliyyətinin xatırladılması üçün səfərin yaratdığı bütün imkanlardan istifadə etdi.

Bütövlükdə, Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın Fransaya səfərini əlamətdar hadisə kimi səciyyələndirmək olar. Bu səfər, heç şübhəsiz, bütün istiqamətlər üzrə dövlətlərarası əlaqələrin inkişafında, o cümlədən ölkəmizin Avropa İttifaqı ilə yaxınlaşmasında, Azərbaycanın Aİ-yə inteqrasiyasında müstəsna rol oynayacaq.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Ucuz taksi xidmətləri bahalaşa bilər — Yeni qərara dair şərh

Ucuz taksi xidmətləri bahalaşa bilər
20:42
07.03.2019
1864
Analitika
A
Bu gün baş nazir Novruz Məmmədov taksi minik avtomobillərinə və taksi minik avtomobilləri üçün duracaq yerlərinə dair tələbləri təsdiqləyib. Tələblərə əsasən, bəzi avtomobillərin taksi fəaliyyəti ilə məşğul olmasına qadağa qoyulub. Bəs bu qayda taksi bazarına necə təsir göstərəcək? Maşınların qiymətlərində azalma qeydə alına bilərmi?

"Ölkə.Az" bildirir ki, məsələ ilə bağlı oxu.az-ın suallarını iqtisadçı Vüqar Bayramov cavablandırıb.

"Əslində, tələblər çox sərt deyil və nəzərə alsaq ki, bu, həm Heydər Əliyev adına beynəlxalq aeroportdan şəhər istiqamətində hərəkət edən, həm də paytaxtdakı taksilərlə bağlıdır. Söhbət ikiqapılı və "ABS" əyləc sistemi "Avro-4" ekoloji standartına uyğun olmayan avtomobillərin taksi kimi istifadə edilməməsindən gedir.

Həm də bu gün aparıcı taksi şirkətlərinin çoxunda tələblər Nazirlər Kabinetinin təsdiq etdiyi tələblərə uyğundur", - ekspert bildirib.

Onun sözlərinə görə, bu, bəzi nisbətən ucuz taksi şirkətləri üçün xərc yaradacaq:

"Bu, nisbətən ucuz xidmət təklif edən, xüsusən köhnə avtomobillərdən, bəzi hallarda kondisoneri olmayan avtomobillərdən istifadə edən şirkətlərin xərcini artıracaq. Aparıcı taksi şirkətlərinin xərclərində ciddi artım olacağı gözlənilmir, ancaq güman edilir ki, daha ucuz xidmət, tarif təklif edən taksi şirkətlərinin xərclərində artımlar olacaq. Nəticə etibarilə nisbətən ucuz xidmət təklif edən taksi şirkətlərinin qiymətlərində artımın olması mümkündür".

V.Bayramov taksi xidmətləri üçün tələblərə cavab verməyən avtomobillərin satışa çıxarılmasının maşın bazarındakı qiymətlərə təsir edib-etməməsi ilə bağlı məsələyə aydınlıq gətirib:

"Onlar köhnə avtomobillərdir. O avtomobillərin qiymətləri kifayət qədər ucuzdur. Güman edirəm ki, köhnə avtomobillərin bazara çıxarılması bazarda təklifin artmasına gətirib çıxaracaq. Taksi kimi istifadə edilən avtomobillərə tələbin azalması gözlənilir. Çünki nəticə etibarilə həmin avtomobillər köhnədir, nəinki "Avro-4", heç "Avro-3" standartlarına da cavab vermir. Nəticədə, həmin avtomobillərin qiymətlərinin aşağı düşməsi gözlənilir".

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA