KORONAVİRUSA YOLUXANLARIN SAYI - CANLI STATİSTİKA

Məşhur iranlı aktyor vəfat etdi

Məşhur iranlı aktyor vəfat etdi
09:25
03.04.2019
2198
Mədəniyyət
A
140-dan çox filmə çəkilən məşhur iranlı aktyor Cəmşid Meşayihi vəfat edib.

“Ölkə.Az” xəbər verir ki, bu barədə İranın rəsmi “İRNA” agentliyi məlumat verib. Məlum olub ki, aktyor Tehran xəstəxanalarının birində vəfat edib.

Meşayihi 1934-cü ildə Tehranda anadan olub. 90-dan çox kino, 50-dən çox serialda kamera qarşısına keçib. 1957-ci ildən peşəkar teatr karyerasına, 1965-ci ildən isə kino karyerasına başlayıb. Bir sıra mükafatlara layiq görülüb.

Hikmət Həsənov
Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Bu gün Azərbaycan Kinosu Günüdür

Bu gün Azərbaycan Kinosu Günüdür
10:39
02.08.2020
450
Mədəniyyət
A
Bu gün Azərbaycan Kinosu Günüdür. Ümummilli lider Heydər Əliyevin 2000-ci il 18 dekabr tarixli Sərəncamı ilə avqustun 2-si kino işçilərinin peşə bayramı - Azərbaycan Kinosu Günü kimi qeyd olunur. Bu gün Azərbaycan kinosu yaranmasının 122-ci ildönümün qeyd edir.

''Ölkə.Az'' axşam.az-a istinadən xəbər verir ki, Fransada keçirilmiş ilk kinoseansdan iki il sonra – 1898-ci il avqustun 2-də Bakı elmi-foto dərnəyinin katibi, naşir və fotoqraf Aleksandr Mişon özünün lentə aldığı “Bibiheybətdə neft fontanı yanğını”, “Əlahəzrət Buxara əmirinin yolasalma mərasimi”, “Qafqaz rəqsi” xronikal sənədli və “İlişdin” adlı bədii süjetlərini nümayiş etdirmişdi. Həmin gün milli kinonun yaranma günü sayılır.

Ötən əsrin əvvəllərində “Pate”, “Pirone”, “Filma” kimi xarici kino şirkətləri Bakıda filiallarını açaraq film istehsalı ilə məşğul olublar. 1916-cı ildə yazıçı İbrahim bəy Musabəyovun eyniadlı povesti əsasında “Neft və milyonlar səltənətində”, 1917-ci ildə isə Üzeyir Hacıbəylinin eyniadlı operettası əsasında “Arşın mal alan” qısametrajlı bədii filmləri çəkilib.

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dövründə hökumət bir çox mədəni-siyasi islahatlar keçirib. Xarici aləmlə diplomatik, mədəni–iqtisadi əlaqələr dünya kinosunun ilk nümunələrinin Bakıya gətirilməsinə və ictimai baxışlara təkan verib. Bunun nəticəsində Bakıda kinematoqrafiya həvəskarlarının sayı artmağa başlayıb. 1918-ci ildə onlar “Kinematoqrafiya və teatr qulluqçuları şurası”nda birləşiblər.

Azərbaycanda sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra 1923-cü ildə Azərbaycan Foto-Kino İdarəsi (AFKİ) yaradılıb və həmin il aprelin 28-də Birinci Dövlət Kinofabriki açılıb. Burada çəkilən ilk film xalq əfsanəsinin motivləri əsasında yaradılmış “Qız qalası” bədii filmi olub.

1923-1926-cı illərdə kinostudiya Birinci Dövlət Kinofabriki, sonradan AFKİ Kinofabrik ilə birləşdirilərək “Azdövlətkino”, “Azərkino”, “Azərfilm”, “Azdövlətkinosənaye”, “Bakı kinostudiyası”, “Azərbaycanfilm” adlandırılıb. 1960-cı ildən Cəfər Cabbarlının adını daşıyır.

“Azərbaycanfilm”də indiyədək iki mindən çox müxtəlif növ və janrda film istehsal olunub. Onların bir hissəsi, o cümlədən “Arşın mal alan”, “Şərikli çörək”, “Ad günü”, “Sevinc buxtası”, “İstintaq”, “Yaramaz” və başqaları Dövlət mükafatlarına, bir çox filmlər, o cümlədən “Ögey ana”, “Uzaq sahillərdə”, “Arşın mal alan”, “Bizim Cəbiş müəllim”, “Axırıncı aşırım”, “Nəsimi”, “Özgə vaxt”, “Sarı gəlin”, “Ovsunçu”, “Buta”, “Çölçü”, “Nabat”, “Axınla aşağı” və digərləri beynəlxalq və digər kinofestivalların mükafatlarına layiq görülüb.

Ümummilli lider Heydər Əliyevin mədəniyyət və incəsənət xadimlərinə, kino sahəsində çalışanlara göstərdiyi diqqət və qayğı hazırda Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir. Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycanda kino sənətinin inkişaf etdirilməsi haqqında” 2007-ci il 23 fevral tarixli Sərəncamı milli kinomuzun maddi-texniki bazasının möhkəmləndirilməsinə yeni təkan verib. Dövlətimizin başçısının müvafiq Sərəncamı ilə təsdiq olunmuş “Azərbaycan kinosunun 2008-2018-ci illər üzrə inkişafına dair Dövlət Proqramı”nın icrasını təmin etmək məqsədilə bir çox mühüm işlər görülüb.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0

Çarli Çaplinin salam göndərdiyi Qəmbər Hüseynli haqda — Faktlar+Fotolar

Çarli Çaplinin salam göndərdiyi Qəmbər Hüseynli haqda
22:24
31.07.2020
924
Mədəniyyət
A
Bu gün Əməkdar incəsənət xadimi, görkəmli Azərbaycan bəstəkarı Qəmbər Hüseynlinin anım günüdür.

"Ölkə.Az" Kulis.az-a istinadən bu münasibətlə bəstəkar haqqında maraqlı faktları təqdim edir.

Qəmbər Hüseynli 1916-cı ildə Gəncədə dəmirçi Məşədi Muxtarın ailəsində anadan olub.

O, ilk dəfə görkəmli dramaturq Cəfər Cabbarlının sözlərinə "Tellər oynadı" romans-mahnısını bəstələyərək özünü bəstəkar kimi sınayıb.

1939-cu ildə Qəmbər Hüseynli Şuşa Musiqi Texnikumunun direktoru olub.

Qəmbər Hüseynli 1948- ci ildə ona böyük şöhrət gətirən “Cücələrim” mahnısını bəstələyib. Mahnı qısa zamanda bütün Sovet ölkələrində şöhrət qazanır. Hətta 1955-ci ilin payızında sovet nümayəndə heyəti İsveçrədə qarşılanarkən qonaqları bir qrup İsveçrə məktəblisi "Cücələrim" mahnısının ifası ilə salamlayır.

Vaxtilə kino xadimlərimiz Fransada olarkən dünya şöhrətli Çarli Çaplin gələnlərin Azərbaycandan olduqlarını biləndə piano arxasına keçərək "Cücələrim"i ifa edir və qonaqlara üz tutuaraq deyir:

"Demək siz bu melodiyanın vətənindənsiniz?! Məndən o bəxtəvər bəstəkara salam yetirin!" Amma Çarli Çaplinin salamı Qəmbər Hüseynliyə çatmır. Çünki həmin illərdə Qəmbər Hüseynli vəfat etmişdi.

Ötən əsrdə Azərbaycan ziyalılarının başının üstünü alan repressiya dumanı Qəmbər Hüseynlidən də yan keçməyib. Bəstəkarı “Cücələrim” mahnısına görə həbs edirlər. Mühakimə zamanı ona irad tuturlar ki, “Cücələrim” nədir?

Sən fəhlə sinifini qoyub cücələrə mahnı yazırsan. Bu bizim ideologiyamıza ziddir.

Qəmbər Hüseynli də özünü itirmədən cavab verir:

- Siz niyə dərd çəkirsiz? O cücələr böyüyüb toyuq olacaq, sonra yumurta qoyacaq, fəhlələr də yumurtadan yeyib qüvvətlənəcəklər və daha çox işləyəcəklər.

Bəstəkarın bu sözündən əsəbləşib onu həbs edirlər. Amma bəstəkarın həbs olunmasının əsl səbəbi təbii ki, Cücələrim” mahnısı deyildi. Antitürk Sovet rejimi Qəmbər Hüseynlinin mahnılarındakı türk üslubunu sezmişdi.

O, vaxtının çox hissəsini Azərbaycan kəndlərini gəzərək folklor nümunələrinin toplanmasına sərf edirdi.

Bəstəkarın dillər əzbəri olan “Ay işığında” mahnısını da onun yaradıcılığının dönüş nöqtəsi hesab etmək olar. O, 1942-ci ildə şair dostu Zeynal Xəlilin öz gələcək xanımına həsr etdiyi şeiri 14 il sonra səfərlərinin birində mahnıya çevirir.

Yayılmış hekayəyə görə, Qəmbər Hüseynlinin mindiyi qatarda nasazlıq baş verir, qatar uzun müddət dayanmalı olur. Hadisədən darıxan bəstəkar təbiətin qoynunda dincəlmək istəyir. “Ay işığında” mahnısını gecənin aydınlığında notlara çevirir.

Sovet multfilm sənayesinin şedevrlərindən olan "Nu, poqodi!" silsilə cizgi filminin seriyalarından birində də bu mahnı məhz Azərbaycan dillində səslənib.

"Cücələrim” indiyədək 100-dən çox xarici dildə səslənib, 148 dilə tərcümə olunub.

Qəmbər Hüseynli bu dünyaya çox erkən, 45 yaşında vida edib. Bəstəkar 1961-ci il iyulun 31-də həbsxanadan çıxandan iki il sonra yaxalandığı ağır xəstəlikdən dünyasını dəyişib.

Ölkə.Az

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA