KORONAVİRUSA YOLUXANLARIN SAYI - CANLI STATİSTİKA

Virusa yoluxmanın xəbərdarlıq siqnalı — İybilmə niyə itir?

Virusa yoluxmanın xəbərdarlıq siqnalı
07:52
09.08.2020
751
Maraqlı
A
Koronavirusun əsas simptomlarından biri də qoxu və dad hissinin itməsidir. Müvəqqəti qoxu itkisi əsaslı bir nevroloji simptom hesab olunur və COVID-19 xəstəliyinin ən erkən üzə çıxan və ən çox yayılan göstəricisidir. Bir sıra tədqiqatlar hesab edir ki, bu simptom xəstəliyin qızdırma və öskürək kimi digər əlamətlərindən daha dəqiq əlamət, siqnaldır. Lakin bu simptomun bioloji mexanizmləri son vaxtlara qədər naməlum qalıb.

"Ölkə.Az" e-tibb.az-a istinadən bildirir ki, Harvard Tibb Məktəbinin neyrobioloqlarının rəhbərlik etdiyi beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu, yuxarı burun boşluğunda, COVID-19-a səbəb olan SARS-CoV-2 virusuna çox həssas, qoxubilməyə məsul olan hüceyrələrin növünü müəyyən ediblər.

Məlum olub ki, qoxunu müəyyən edən  və onu beyinə ötürən sensor neyronlar bu tip hüceyrələr arasında deyil. Alimlər təyin ediblər ki, iyibilmə neyronları (ORN) koronavirusun bədən hüceyrələrinə nüfuz edən zaman əlaqəyə girdiyi ACE2 zülalının kodlaşdırdığı geni ifadə etmir. Əksinə, ACE2 zülalı ORN-nu metabolik və struktur cəhətdən təmin etmək üçün bir çox hüceyrələyə,  həmçinin qan damarı və müəyyən növ kök hüceyrələrinə ekspressiya edir. Alimlər bildirir ki, əldə edilən nəticələr, yeni koronavirusun qoxu hissində yaratdığı dəyişikliklərin neyronların birbaşa infeksiyası ilə deyil, dəstəkləyici hüceyrələrin işinə təsiri ilə əlaqəli olduğunu göstərir.

Bu isə o deməkdir ki, əksər hallarda SARS-CoV-2-yə yoluxma sinir şəbəkəslərinə qalıcı zərər vermir və buna görə də qoxunun tamamilə itməsinə səbəb olmur.  Amma tədqiqatçılar hesab edir ki, bu nəticəni təsdiqləmək üçün daha çox məlumatları və mexamizmi  araşdırmaq lazımdır.

Məlumatlara görə, bu müvəqqəti hal, COVID-19 xəstələrinin əksəriyyətində baş verir.

Qeyd edək ki, LOR-cərrah, uzman həkim Murad Şıxəliyev e-tibb.az-a bildirib ki, iybilmə və dadbilmənin itməsinə təkcə COVID zamanı rast gəlinmir. Zökəm, qrip, burun ətrafı ciblərdə xroniki iltibab, el arasında haymorit, frontit, sinusit deyilən xəstəliklərdə, habelə burunda allergiyaya bağlı poliplər olan zaman iybilmə və dadbilmənin itməsi mümkündür:

"Lakin COVID-lə bağlı fərq ondan ibarətdir ki, bu xəstəlik zamanı burunda o qədər də tıxanıqlıq olmur. Yəni əsasən iybilmə 95 faiz hallarda burunun lokal yerli problemlərinə bağlı olur. COVID zamanı isə burun boşluğu təmiz olur, burunda hər hansı dəyişiklik yaranmır. Bu halda iybilmə və dadbilmənin pozulması mərkəzi sinir sistemi, yəni daha yüksəkdə olan iybilmə mərkəzinə bağlı olur. Bunun da səbəbi COVID-i törədən SARS virusunun birbaşa mərkəzi sinir sistemi, beyinə təsir etməsi ilə bağlıdır. Ona görə də burun, ağız boşluğunda, dildə  hər hansı dəyişiklik yaranmır, mərkəzi sinir sisteminə bağlı olan problemlər yaşanır. Hər kəs bu xəstəliyi fərqli keçirir, əksər hallarda bütün simptomlar tam keçib gedir. Əgər iybilmə və dadbilmənin itməsi COVID-ə bağlıdırsa, hazırkı araşdırmalar göstərir ki, bəzi hallarda iybilmə və dadbilmə davamlı olaraq itə də bilər. Bu, nə qədər davam edəcək? Xəstəlik nisbətən yeni olduğu üçün bunu demək çətindir. Bizim yalnız bir neçə aylıq nəticələrimiz var. Ümumiyyətlə, hesab olunur ki, əgər iybilmə pozulubsa, mərkəzi sinir sisteminə bağlıdırsa, bu, 9 ay, 1 il bərpa olunmadısa, sonra bərpa olunma şansı demək olar ki, yoxdur. Ona görə də ağırlaşmış COVID xəstələrində xəstəliyin qalıq əlamətləri qalarsa, ola bilər ki, iybilmə, dadbilmə bərpa olunmasın".

ŞƏRH YAZ
0

Venerada həyat axtaracaqlar

Venerada həyat axtaracaqlar
09:42
Bu gün
493
Maraqlı
A
NASA həyat axtarışı üçün 2021-ci ilin aprelinə qədər Veneraya bir və ya iki elmi missiya göndərilməsi məsələsinə baxır.

Bu barədə “Reuters” məlumat yayır.

Bundan əvvəl Veneranın atmosferində həm sənaye, həm də bioloji mənşəli ola bilən rəngsiz zəhərli qaz - fosfinin kəşf edildiyi barədə məlumatlar yayılmışdı.

Missiyanın biri olan DAVINCI+ Veneranın atmosfer səthinə 63 dəqiqəlik enmə zamanı kimyəvi tərkibini araşdıracaq bir cihazdan ibarətdir. Planetoloq alimlər ümid edirlər ki, bu zond atmosferin səth süxurları ilə necə qarşılıqlı əlaqədə olduğunu müəyyənləşdirməyə kömək edəcək və hazırda Venerada vulkanların olub-olmadığı sualına cavab verəcək.

İkinci Venera missiyası VERITAS 1990-cı illərin əvvəllərində Veneranı tədqiq edən Magellan zondunun varisi olacaq. O, daha güclü radarlardan və elmi cihazlardan istifadə edərək oxşar xəritələşdirmə işləri aparacaq. (oxu.az)

ŞƏRH YAZ
0

Mixəyin MÖCÜZƏVİ FAYDASI: hər gün mixək çeynəsəniz NƏ BAŞ VERƏR? — Mütləq OXUYUN!

Mixəyin MÖCÜZƏVİ FAYDASI: hər gün mixək çeynəsəniz NƏ BAŞ VERƏR?
00:58
Bu gün
855
Maraqlı
A
Mixəyin sonsuz faydalarına dair Çin təbabətində geniş məlumat var. Çinlilər bu möcüzəvi ədviyyatı süfrələrindən əskik etmirlər. Mixək öz unikal xüsusiyyətləri sayəsində bir çox xəstəliklərin dərmanı sayıla bilər. Onun tərkibində A, B, C, E vitaminlər qrupu, efir yağları, yağ turşuları, eləcə də müxtəlif minerallar var. Mixək xroniki anginanın birinci düşmənidir. Hər gün bir neçə mixək çeynəmək faringiti tədricən müalicə edib, sağaldır! Mixəyin insan vücuduna xeyiri saymaqla bitmir.

"Ölkə.Az" bu şəfalı ədviyyatın faydalarından bəhs edən yazını təqdim edir:

Parazitləri məhv etmək üçün
Orqanizmdəki qurdları məhv etmək üçün yeməkdən yarım saat öncə mixək çeynəmək kifayətdir. Bu proseduru gün ərzində 2 dəfə təkrarlayın, müsbət nəticəni özünüz görəcəksiniz. Bədəndəki parazitlər tez bir zamanda tökülüb, məhv olacaq. Mixəklə qurdların təmizlənməsi profilaktik tədbir kimi də çox əlverişlidir. Bir mixək çöpü 20% efir yağlarından ibarətdir. Bu yağlar ətirli maddələrlə zəngindir. Məhz bu özəlliyinə görə o parazitlərlə yanaşı difteriya, vərəm və s. çöplərlə mübarizə aparır.

Ağız boşluğunun müalicəsi üçün
Elə bugündən etibarən saqqızı mixəklə əvəz edin. Hər gün bir neçə mixək çubuğu çeynəsəniz stomatit, parodontoz, damaqların iltihabı və digər ağız boşluğu xəstəliklərindən qurtulacaqsınız. Bu təbii vasitə bahalı dərmanlardan həm daha faydalı, həm də ucuzdur. Mixək angina və bir sıra digər boğaz xəstəliklərində çox effektiv vasitədir.

Həzm sistemini yaxşılaşdırmaq
Mixək həzm sistemini tənzimləyir, maddələr mübadiləsini yaşılaşdırır. Yeməkdən 15 dəqiqə öncə 1 çay qaşığı bal ilə iki mixək çubuğunu qarşıdırıb, çeynəyin. Mədə xorası və yüksək qan təzyiqiniz varsa, bu üsulu sınaqdan keçirməyin.
Mixək arıqlayanlar üçün də çox əlverişli vasitədir. O həmçinin qastrit, turşuların çatışmazlığı və digər xəstəlikləri sağaldır.

Xərçəngin profilkatikası
Mixəyin tərkibindəki yevgenol maddəsi xərçəng hüceyrələrinin ölçüsünü kiçildir, yenilərinin yaranmasının qarşısını alır. Mütəxəssislərin araşdırması göstərir ki, xərçəngdən doğmalarını itirən insanlar bu üsulu təcrübədən keçirməlidirlər. Bu, həm onların immunitetini gücləndirir, həm də xərçəng hüceyrələrinin yaranmasına mane olur.

Təzyiqi yüksəltmək üçün
Təzyiqinizin düşdüyünü hiss edirsinizsə, dərman qəbul etməyə tələsməyin. Bir neçə mixək çubuğu çeynəyib gözləyin. Həm təzyiqiniz stabilləşəcək, həm də özünüzü kimyəvi tərkibli dərmanlardan qorumuş olacaqsınız.
Ümumiyyətlə, təzyiq problemi olmayan şəxslər də günaşırı mixəkli qəhvə içə bilərlər.

Əsəbləri sakitləşdirmək
Mixək təbii antidepressant sayıla bilər. Hər gecə yatmazdan əvvəl 1 mixək çubuğu çeynəmək, insanı sakitləşdirir, yuxunu normaya salır.
Mixəyin keyfiyyətli olub-olmadığını yoxlamaq üçün önu su ilə dolu stəkana atın, əgər çubuq suyun dibinə çökürsə demək ki, onun tərkibində bütün vitaminlər və yağlar olduğu kimi qalıb. Yox, əgər çubuq üfüqi şəkildə üzürsə, demək ki, onu istifadə etməyə dəyməz.

ŞƏRH YAZ
0
BAĞLA
X Mostbet