Hansı ölkələrdə insanlar həftədə 4 gün işləyir? - DETALLAR

Son illər dünyanın bir çox ölkəsində 4 günlük iş həftəsinə keçidlə bağlı müxtəlif pilot layihələr həyata keçirilir. Bəzi dövlətlər iş saatlarını azaltmadan həftəni 4 günə bölür, digərləri isə iş vaxtını qısaldaraq əməkhaqqını dəyişmədən saxlayır.

Ölkə.az Modern.az-a istinadla  xəbər verir ki, hazırda heç bir ölkədə 4 günlük iş həftəsi bütün əmək bazarı üçün rəsmi norma olmasa da, bir sıra dövlətlərdə bu model uğurla sınaqdan keçirilir.

Belçika

Orta həftəlik iş vaxtı: 34,7 saat

Orta aylıq maaş: 2 610 avro (təxminən 5 220 manat)

2022-ci ildən işçilərə 38 saatlıq iş həftəsini 5 gün əvəzinə 4 günə bölmək imkanı verilib. İş saatı azalmır, lakin qrafik daha çevik olur. Bu model yalnız işəgötürənin razılığı ilə tətbiq edilir.

Braziliya

Orta həftəlik iş vaxtı: 44 saat

Orta aylıq maaş: 2 690 Braziliya realı (təxminən 810 manat)

2024-cü ildə Cənubi Amerikada ilk dəfə 4 günlük iş həftəsi üzrə pilot layihə həyata keçirilib. 19 şirkət və 250 əməkdaşın iştirak etdiyi layihədə iş vaxtı təxminən 20% azaldılıb, maaş isə dəyişməyib.

Nəticədə stress, yuxusuzluq və peşəkar tükənmişlik azalıb. Şirkətlərin yarıya yaxını bu modeli qoruyub saxlayıb.

Böyük Britaniya

Orta həftəlik iş vaxtı: 36,4 saat

Orta aylıq maaş: 2 460 funt sterlinq (təxminən 5 650 manat)

2022-ci ildə 60-dan çox şirkətin və 2 900 əməkdaşın iştirakı ilə genişmiqyaslı sınaq keçirilib.

Nəticələr:

kadr axını 57% azalıb;

əməkdaşların 39%-də stress aşağı düşüb;

71%-də tükənmişlik halları azalıb.

Pilot layihədən sonra şirkətlərin 92%-i yeni qrafiki saxlayıb.

İslandiya

Orta həftəlik iş vaxtı: 36,8 saat

Orta aylıq maaş: 583 min İslandiya kronu (təxminən 4 040 manat)

2015-2019-cu illərdə minlərlə əməkdaş həftədə 35-36 saat işləyib.

Araşdırmalar göstərib ki:

məhsuldarlıq demək olar dəyişməyib;

stress və tükənmişlik xeyli azalıb.

Sonradan bir çox dövlət qurumu və şirkət bu modeli davam etdirib.

İspaniya

Orta həftəlik iş vaxtı: 36,5 saat

Orta aylıq maaş: 1 750 avro (təxminən 3 500 manat)

Hökumət 2021-ci ildən həftəlik iş vaxtını 32 saata endirən pilot layihələr həyata keçirir.

Maaşlar saxlanılır, dövlət isə şirkətlərin əlavə xərclərinin bir hissəsini qarşılayır.

Hazırda standart iş həftəsinin 40 saatdan 37,5 saata endirilməsi də müzakirə olunur.

Yeni Zelandiya

Orta həftəlik iş vaxtı: 37,4 saat

Orta aylıq maaş: 5 010 Yeni Zelandiya dolları (təxminən 4 950 manat)

2018-ci ildə "Perpetual Guardian" şirkətində həyata keçirilən eksperiment uğurlu olub.

Nəticələr:

stress 7% azalıb;

iş-həyat balansından məmnunluq 54%-dən 78%-ə yüksəlib.

Sonradan "Unilever New Zealand" da oxşar modeli tətbiq edib.