Dünya tarixində ilk yetimxana Azərbaycanda açılıb

Amma tarixçi Əkbər Nəcəfin “Ölkə.Az”a verdiyi məlumata əsasən, dövlət səviyyəsində ilk rəsmi yetimxana məhz Azərbaycan ərazisində, daha dəqiq desək, Təbriz şəhərində açılıb.

“Bizdə sosial münasibətlər tarixi haqqında kitab demək olar ki, yoxdur. Sanki tariximiz insansız vasitələrdən ibarətdir. Sovet dövründə basma-qəliblərlə yazılan bir təsərrüfat tariximiz vardı, o da iki sətrdən bir "zəhmətkeş qüvvələrin mütləqiyyətə qarşı mübarizəsi" haqqında şüarlarla dolu idi.
Misal üçün orta əsrlərdə yetim uşaqlar necə yaşayırdı?

Elxanlı hökmdarı Qazan xan Təbrizdə iki yetimxana açdırmışdı. Bu, tarixdə dövlət əli ilə açılmış ilk yetimxanadır. O vaxta qədər yetimxanalar, sadəcə, vəqflərin nəzarəti altında olurdu. Qazan xan biri Şənb-i Qazan, digəri Rəbii-Rəşididə olmaq üzrə iki yetimxana təsis edib. 

Şəhərdə küçəyə atılmış bütün uşaqları, yetimləri, valideyinsiz uşaqları buraya qeyd etdirmişdi. Burada uşaqların təlim-tərbiyəsi ilə məşğul olan elm, səhiyyə adamları və mürəbbiyələr  fəaliyyət göstərirdilər. Təsis edilən külliyə uşaqların illik qida və geyim ehtiyaclarını, bayram və sünnət mərasimlərinin xərclərini qarşılayır, oxuma-yazma öyrədir, istedadlı uşaqları alıb dövlət dirələrində vəzifələndirirdi. Hətta körpə uşaqlar üçün süd anaları da işə cəlb edilmişdilər. Gəlirlərin qarşılanması üçün Qzan xan özünə aid ərazilərin (incu) qazancının buraya ayrılmasını əmr etmişdi. Bu məqsədlə qurulan divana da Kür Teymur, Taramtaz və Rəşiəddin rəhbər təyin edilmişdi”, - deyə Əkbər Nəcəfli qısa məlumat verdi.

Hikmət Həsənov
Ölkə.Az