Sərt diplomatik “şillə”: İlham Əliyevdən fransızlara fransızsayağı cavab
Əfv çağırışları, separatçı liderlərin müdafiəsi, Qarabağdan köçən ermənilər mövzusunun birtərəfli təqdimatı – bütün bunlar Parisin uzun müddət davam etdirdiyi yanaşmanın mediada da yaşadığını göstərdi. Bu isə müsahibəni təkcə jurnalistik dialoqdan çıxarıb siyasi debat səviyyəsinə qaldırdı.
Prezidentin cavabı isə qəti oldu: “Onlar bizim ərazimizdə qanunsuz fəaliyyət göstərən separatçı rejimin liderləridir… bütün müharibə cinayətlərinin təşkilatçıları olublar və məsuliyyətə cəlb ediliblər”.
Bu cümlə müsahibənin tonunu dəyişdi. Mövzu emosiyadan hüquqa, iddiadan fakta keçdi.
Nürnberq müqayisəsi – sərt mesaj
Əfv mövzusu israrla gündəmə gətiriləndə Prezidentin cavabı artıq diplomatik xəbərdarlıq idi. Əfv çağırışlarına cavab isə daha sərt və simvolik oldu: “Nürnberq məhkəmələrində ölüm hökmünə məhkum edilmiş nasist liderlərini təsəvvür edin ki, iki aydan sonra azad edilmələri istənilir.”
Bu ifadə sadəcə müqayisə deyil, siyasi siqnal idi: Azərbaycan üçün məsələ jest yox, ədalətdir.
Qarabağ erməniləri, qayıdış və ikili standartların ifşası
Jurnalistin suallarında humanitar mövzu yalnız bir istiqamətdə təqdim edilirdi. Prezident humanitar mövzuda da aydın mövqe ortaya qoydu. Qarabağ ermənilərinə vətəndaşlıq və iş icazəsi təklif edildiyini xatırladaraq bildirdi ki, seçim onların özləri tərəfindən edilib. Eyni zamanda diqqəti yüz minlərlə azərbaycanlının Ermənistan ərazisindən deportasiya olunmasına yönəltdi: “Qayıdış hüququ universal hüquqdur… lakin Qərbi azərbaycanlıların da Ermənistana qayıtmasını gözləyirik.”
Bu yanaşma münaqişəyə birtərəfli deyil, qarşılıqlı hüquqlar prizmasından baxıldığını nümayiş etdirdi.
Bu cavab Fransanın tez-tez istifadə etdiyi “humanitar narahatlıq” ritorikasının ikili standartlarını açıq göstərdi.
Fransa ilə münasibətlər: “Ağır sözləri biz başlamadıq”
Müsahibənin ən kəskin hissəsi Fransa ilə münasibətlərə dair suallar zamanı yaşandı. Prezident açıq şəkildə bildirdi ki, gərginliyin mənbəyi Azərbaycan deyil: “Fransa ilə problemlərin kökü bizdən gəlmir.”
Azərbaycanın cavab addımlarının yalnız qarşı tərəfin bəyanatlarına reaksiya olduğu vurğulandı. Prezident Fransız siyasətçilərin Qarabağa qeyri-qanuni səfərlərini “Azərbaycan dövlətçiliyinə açıq hörmətsizlik” adlandırdı və sərt ifadələrin səbəbinin məhz bu addımlar olduğunu qeyd etdi. Bu, diplomatik dildə açıq mesaj idi: Bakı suverenliyə müdaxiləni cavabsız qoymayacaq.
Yeni başlanğıc siqnalı
Bununla yanaşı, gələcəyə yönəlik diplomatik pəncərə də açıq saxlanıldı. Prezident Emmanuel Makron ilə görüşün müsbət keçdiyini və münasibətləri yenidən qurmaq üçün hazır olduqlarını vurğuladı. Şərt isə dəyişməzdir: qarşılıqlı hörmət və daxili işlərə qarışmamaq.
Verilən əsas mesaj
Bu müsahibə bir həqiqəti aydın göstərdi: Fransa regionda köhnə yanaşmanı qorusa da, Bakı artıq yeni reallığın dilində danışır.
Münhendə səslənən sözlərin mahiyyəti belə idi:
Azərbaycan sülh istəyir, amma diktə olunan sülhü yox, suverenliyə hörmət edən sülhü.
Bu müsahibə Parisin mövqeyinə verilən diplomatik etiketi qoruyan, lakin sərt və qəti mesajlarla yadda qalmaqla yanaşı, Azərbaycanın artıq beynəlxalq mediada öz gündəliyini diktə edən aktora çevrildiyini də nümayiş etdirdi. Münhendə verilən cavab isə bir daha göstərdi ki, Bakı artıq təkcə regionun deyil, beynəlxalq siyasi dialoqun da fəal və özünə güvənən tərəfidir.
Mürtəza
