Protein ziyandırmı və ya kimlərə olmaz... - Mütəxəssislər danışır

Bu yaxınlarda qonşu Türkiyədə də çəki artırmaq üçün zala gedən 19 yaşlı gənc davamlı protein qəbulu nəticəsində iflic oldu. 14 gün protein qəbul etməsi nəticəsində gəncin beynində fəsadlar yarandığı üzə çıxdı.

Bu da poteinlərin istifadəsi və onların yarada biləcəyi fəsadlarla bağlı məsələni gündəmə gətirib.

Mövzu ilə bağlı Ölkə.Az-a danışan fitness məşqçisi Kamil Zeynallı proteinin adi, gündəlik qəbul etdiyimiz qidalar olduğunu deyib:

“Məsələn, insanın immuniteti zəifləyəndə, xəstələnəndə bəzən onlara həkimlər tərəfindən proteinli qidalar qəbul etmək məsləhət görülür ki, bədənin müqavimətini artırsın. Protein yeməkdən əldə edə biləcəyimiz bir şeydir, lakin biz gün ərzində o qədər yeməyi yeyə bilmirik. Məcburuq ki, protein tozunu kokteyl kimi düzəldək və yeməklərlə birgə orqanizmə qəbul edək. Ağırlıqlarla məşğul olanda, məşq edəndə bədən əlavə qidalar tələb edir. Onu da bədənə, əzələyə ötürə bilməyəndən sonra bunun fəsadları yaranır. Ona görə protein bu tərəfdən xeyirdir. 

Ziyanına qladıqda isə hər bir dərmanın, hər bir vitmaninin, adi yağlı yeməyin də çox yeyəndə ziyanı ola bilir. Məsələn, çox yağlı yeyəndə insanın qaraciyərində piylənmə əmələ gəlir, çəki artır, xəstəliklər üzə çıxır.  Bu baxımdan hər bir şeyin ziyanı var”.

K.Zeynallının sözlərinə görə, protein o zaman insan bədənində fəsadlar yarada bilər ki, ya vaxtı keçmiş olsun, ya da düzgün istifadə edilməsin:

“Yəni bir nəfərin vəziyyəti pisləşibsə, bu o demək deyil ki, protein zərərlidir. Bundan zərər görən şəxs də ola bilər ki, saxtasını, vaxtı keçəni, keyfiyyətsizini içib. Onun üzərindən içki içib təsiri olub. Gün ərzində idmançılar tərəfindən nə qədər protein qəbul olunur. Şəxsən mən proteini bananla, südlə kokteyl kimi hazırlayıb övladıma da vermişəm. Təəssüf ki, Azərbaycanda insanların proteinlə bağlı məlumatı çox aşağıdır. Proteinlə bağlı ABŞ-da, Avropada dərsliklərdə də yazılır. Bunu idman dərslərində uşaqlara, tələbələrə başa salırlar. Bizim o tərəfdən anlayışımız yoxdur. Dəfələrlə mənim tanışlarım zəng ediblər ki, həkim anama, atam protein məsləhət görüb. Mən də demişəm ki, filan mağazalardan almaq məsləhətlidir.

Həkimlər deyir ki, protein öldürür, sonsuzluq yaradır və s. Başa düşə bilmirəm ki, hansısa həkim bunu xəstəyə məsləhət görürsə, onda niyə digərləri sonsuzluq yaradır deyir”.

K.Zeynallı həmçinin əlavə edib ki, proteini nəzarətsiz şəkildə qəbul etmək olmaz:

“Protein tozunun üstündə onu necə istifadə etmək lazım olduğu qeyd edilir. Qutunun içərisində öz qaşığı da olur və həmin qaşıqla qəbul etmək məsləhət görülür. Proteini yağsız südlə, banan və kəsmiklə də qarışdırırlar. Hətta elə adam var ki, içərisinə qoz, fındıq da atır. Onu düzgün qaydada istifadə etdikən sonra heç bir ziyanı yoxdur. Hər bir şey nəzarətsiz istifadə olunanda fəsadlar yaradır. Proteini də qəbul etməzdən əvvəl professional şəxslərdən məsləhət almaq lazımdır”.

Məşqçi proteinin müalicə alan insanlara və koronavirusa yoluxmuş şəxslərə təsirindən də danışıb:

“Elə adamlar var ki, müalicə olunurlar. Biz daim görürük ki, müalicə alan insanlar içki içmir, müəyyən şeylərdən uzaq durur ki, ziyanı olmasın. Elə adamlar var ki, müalicə zamanı onlara protein içmək olmaz. 

Koronavirusa yoluxan şəxslərdə öskürək, nəfəsalma problemləri ola bilir. Bu müddətdə protein içəndə nəfəs almaqda problem yarada bilər, qusma baş verə bilər, əlavə zülallar yüklənəndə fəsadı daha da çox ola bilər”. 

Digər bir fitnes müəllimi Niyaz Hüseynov da Ölkə.Az-a açıqlamasında bildirib ki, orijinal proteinlər fəsad yarada bilməz:

“Özümün 58 yaşım var, 40 ildir fitneslə məşğul oluram. Bu proteinləri özüm də qəbul edirəm. Əgər ziyanı olsaydı, mənə olardı. Etiraf etmək lazımdır ki, bəzi ölkələrin istehsal etdiyi proteinlərin üstünə orijinal yazılsa da, saxtası çıxır. Bilinməyən yerdə satılan istifadə müddəti bitsə də, sonradan istifadə müddəti dəyişdirilən, keyfiyyətsiz proteinlərin zərəri ola bilər.  Ona görə hər kəsə msələhət görürəm ki, bunu ya distrübüterdən ya da birbaşa şirkətdən aslınlar.
Orijinal məhsullar xəstəlik yarada bilməz. İdman qidalarının heç bir ziyanı yoxdur”. 

Billurə Yunus