Prezidentin Şuşadan mesajları: Zəngəzur xəbərdarlığı...

Birincisi, beynəlxalq aləm 44 günlük müharibədən sonra Azərbaycanın Cənubi Qafqazda yaratdığı yeni geosiyasi reallığı qəbul edir. BMT-nin Şuşada  beynəlxalq tədbir keçirməsi,  Avropa İttifaqının  Azərbaycan-Ermənistan arasında normallaşma prosesində çox fəal iştirak etməsi bunun bariz nümunəsidir.

Beynəlxalq təşkilatlar, xüsusən Qoşulmama Hərəkatı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı  və digərləri Azərbaycanın mövqeyini dəstəkləməklə yanaşı, postmünaqişə reallıqlarını qəbul edirlər.
Ən əsası qonşu ölkələr bu reallığı qəbul edərək 3+3 formatda əməkdaşlıq formatı yaradıb. 
ABŞ və Böyük Britaniya kimi dünyanın böyük dövlətləri də bu reallığı qəbul edir.

İkincisi və ən əsas xəbərdarlıq mesajı 

Revanşistlərə və onların arxasında dayanan qüvvələrə xəbərdarlıq edərək, Azərbaycana qarşı ərazi iddiasından geri çəkilməyəcəyi təqdirdə, o zaman rəsmi Bakı da Ermənistanın ərazi bütövlüyünü tanımayıb, rəsmi qaydada ərazi iddiası ilə çıxış edəcək. Əgər Prezident əvvəllər dolayısı formada bu məsələni qaldırırdısa, bu dəfə açıq və konkret formada bəyan etdi. Bunu eyni zamanda Azərbaycan Prezidentinin açıq tekstlə bu mesajı ermənilərin xaricdəki havadarlarına ünvanlanan xəbərdarlıq kimi dəyərləndirmək lazımdır.

Bu isə o deməkdir ki, hərbi əməliyyatlar Qarabağdakı separatçılar başda olmaqla, həm də Zəngəzurla bağlı ola bilər. Hansı ki bunu Azərbaycan Prezidenti açıq tekstlə dilə gətirib.  Prezident bəyan etdi ki, adı çəkilən ərazi SSRİ dövründə Ermənistana verilib. Prezident bununla emənilərə "ağlınızı başınıza yığın" demək istədi. Əgər hərbi əməliyyatlar başlarsa, Ermənistanın cavab vermək gücü yoxdur və bunun nəticələri ermənilər üçün 44 günlük müharibədən də daha acı facilərə gətirib çıxara bilər. 

Üçüncüsü, bir daha ATƏT Minsk qrupu həmsədrliyinin de-fakto ləğv edilməsi mesajıdır. Artıq  ATƏT-də bunu yaxşı başa düşür. Bildiyimiz kimi artıq ABŞ və Rusiya konkret olaraq ATƏT MQ-dəki  sədrliyindən gedərək, qrupdakı səfirlərinin statusunu dəyişib.

ATƏT ancaq Prezidentin bəyan etdiyi kimi, ölkələr arasında etimad mühitinin yaranması məqsədi ilə ziyalılar, media, QHT nümayəndələri arasında görüş keçirməklə sülhə öz töhfəsini verə bilər. 

Dördüncüsü, revanşizm meyillərinin olmasına baxmayaraq Azərbaycan Ermənistanla normal münasibətlər qurub, sülh sazişi imzalayıb, diplomatik əlaqələr qurmağa hazır olduğunu beynəlxalq aləmə mesaj verdi. Ermənistan hakimiyyəti Azərbaycanın sülh sazişi ilə bağlı təklif etdiyi beş prinsipi qəbul edib, Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıyır. Bu postmünaqişə dövrü üçün əsas məsələ olduğundan Azərbaycan qeyd olunan beş prinsip əsasında danışıqları aparmağa hazırdır.

Azərbaycan bununla bağlı öz xoşməramlı mövqeyini ortaya qoyub. Odur ki İrəvan bunu dəyərləndirməli və sülh məsələsində imitasiya etməməli, bu istiqamətdə konkret addımlar atmalıdır. Deyilən 5 prinsip əsasında sülh sazişi imzalanmalı və bu proses uzadılmamalıdır.  Sülh sazişi imzalanarsa, Azəbaycan Ermənistanla diplomatik əlaqələr də qura bilər.

Altıncısı, dünya azərbaycanlılarının və diaspor təşkilatlarının bütün müsbət məqamlara baxmayaraq, hələ də erməni revanşist qüvvələri öz faşizm, işğalçılıq əmələrindən hələ də tam əl çəkməyiblər. Ona görə də diaspor təşkilatları yeni reallıqları dünya ictimaiyyətinə çatdırmaqda fəal olmalıdırlar.

Odur ki Ermənistan  onlara verilən son şansı ciddi şəkildə dəyərləndirib, nəticə çıxarmalıdır. 

Mürtəza Bünyadlı
Ölkə.Az