Cənubi Qafqazın gələcəyi: Top Ermənistanın meydançasındadır
“Ermənistanda keçirilən son seçkilərin nəticələri ölkə daxilində mövcud olan siyasi və ictimai parçalanmanı bir daha üzə çıxardı. Seçkilərin yekunları göstərdi ki, seçicilərin əhəmiyyətli hissəsi sülh və regional əməkdaşlıq xəttinə dəstək versə də, cəmiyyətdə revanşist düşüncə tamamilə aradan qalxmayıb. Müxtəlif qiymətləndirmələrə görə, seçicilərin təxminən 30-40 faizi hələ də keçmiş münaqişə ritorikasına üstünlük verən siyasi qüvvələrə səs verib. Bu isə Ermənistan cəmiyyətində sülh gündəliyinin tam şəkildə qəbul edilmədiyini göstərən ciddi siqnaldır”.
Bunu Ölkə.az-a açıqlamasında Arzuxan Əlizadə deyib.
O əlavə edib ki, məhz bu reallıq Azərbaycan üçün də mühüm nəticələr çıxarmağa əsas verir: “Rəsmi Bakı postmünaqişə dövründə sülh müqaviləsinin imzalanması, kommunikasiyaların açılması və regional əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətində ardıcıl siyasət yürüdür. Bununla yanaşı, Ermənistan daxilində revanşist qüvvələrin mövcudluğu və onların müəyyən xarici dairələr tərəfindən dəstəklənməsi ehtimalı regionda sabitliyə təhdid olaraq qalır.
Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın son açıqlamaları da bu reallığın təsdiqi kimi qiymətləndirilə bilər. O, seçkiqabağı kampaniya dövründə revanşist qüvvələrin hakimiyyətə gələcəyi təqdirdə yeni müharibə riskinin yaranacağını açıq şəkildə bəyan etmişdi. Son brifinqində isə müharibənin olmayacağını, hökumətin sülhün qorunması üçün bütün addımları atacağını vurğulayıb. Bu mövqe Ermənistan rəhbərliyinin mövcud geosiyasi reallıqları qəbul etdiyini göstərir.
Paşinyanın irəli sürdüyü nəqliyyat və kommunikasiya layihələri ilə bağlı yanaşma da diqqət çəkir. Dəmir yolu, avtomobil yolları və enerji xətlərinin bərpasını sülhün əsas elementlərindən biri kimi təqdim etməsi regionda iqtisadi qarşılıqlı asılılığın təhlükəsizlik amilinə çevrilə biləcəyini göstərir. Əslində, uzunmüddətli sülhün əsas təminatlarından biri də məhz iqtisadi inteqrasiyadır. Qarşılıqlı ticarət əlaqələrinin inkişafı, nəqliyyat marşrutlarının açılması və regional layihələrdə iştirak ölkələr arasında etimad mühitinin formalaşmasına xidmət edə bilər.
Bu baxımdan Azərbaycanın mövqeyi aydındır. Bakı sülh gündəliyinə sadiqdir və regionda yeni əməkdaşlıq modelinin formalaşmasını dəstəkləyir. Azərbaycan kommunikasiyaların açılması, blokadaların aradan qaldırılması, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi və regionun vahid inkişaf məkanına çevrilməsi istiqamətində təşəbbüslərini davam etdirir. Azərbaycanın əsas məqsədi Cənubi Qafqazın qarşıdurma məkanından əməkdaşlıq və inkişaf məkanına çevrilməsidir.
Lakin eyni zamanda Azərbaycan bütün mümkün ssenarilərə hazır olduğunu da nümayiş etdirir. Son illərdə həyata keçirilən hərbi islahatlar, müdafiə qabiliyyətinin gücləndirilməsi və ordu quruculuğu sahəsində atılan addımlar göstərir ki, Bakı yalnız diplomatik müstəvidə deyil, təhlükəsizlik sahəsində də öz maraqlarını qorumaq iqtidarındadır. Ermənistan daxilində və ya kənardan dəstəklənən revanşist dairələr regionda yeni gərginlik yaratmağa cəhd göstərsələr, bunun qarşısının alınacağı barədə Azərbaycanın mövqeyi dəyişməz olaraq qalır”.
Deputat bildirib ki, bu gün Ermənistan cəmiyyəti faktiki olaraq seçim qarşısındadır: “Bir tərəfdə sülh, regional inteqrasiya, iqtisadi inkişaf və yeni imkanlar dayanır. Digər tərəfdə isə revanşizm, xarici təsirlərə alət olmaq və ölkəni növbəti geosiyasi fəlakətlərə sürükləmək riski mövcuddur.
Mövcud reallıqlar göstərir ki, Ermənistanın davamlı inkişafı yalnız region ölkələri ilə normal münasibətlərin qurulması və əməkdaşlıq siyasətinin seçilməsi ilə mümkündür. Əks halda, revanşist çağırışlar Ermənistanı yenidən təcrid vəziyyətinə sala və ölkənin inkişaf perspektivlərini məhdudlaşdıra bilər.
Azərbaycan isə öz növbəsində sülh gündəliyini irəli aparmaqda qərarlıdır. Bakı sülh müqaviləsinin imzalanmasına, etimad mühitinin formalaşmasına və regional əməkdaşlığın genişlənməsinə hazır olduğunu dəfələrlə bəyan edib. Bu baxımdan top həqiqətən də Ermənistanın meydançasındadır.
Nəticə etibarilə, Ermənistan cəmiyyəti tarixi seçim qarşısındadır: ya regiona inteqrasiya olunaraq sülh və inkişaf yolunu seçəcək, ya da revanşist ideyaların təsiri altında qalaraq yeni risklərlə üz-üzə qalacaq. Cənubi Qafqazın gələcəyi böyük ölçüdə məhz bu seçimin nəticəsindən asılı olacaq”.
Mürtəza
